عرايس الجواهر ونفايس الأطايب ( فارسى ) — الصفحة ١٣٥

سخن در خواص دهنج

بنهند كه هنوز آتش در وى باقى بود و زمانى بگذارند . آنگاه بيرون كنند و بشويند . به غايت رنگين شده باشد .

و نوعى است از دهنهء شيرين كى مثل رنگ پر طاوس مىدرفشد .

و يعقوب اسحق كندى گويد كه پاره‌اى دهنه نه رطل ديدم .

سخن در خواص دهنج

سخن در خواص دهنج

خاصيّت دهنهء شيرين همان است كى رگ سبل و ناخنه را سود دارد و رگهاى برخاسته را بنشاند .

و روح باصره [ را ] قوّت و جلا دهد و در روشنائى بيفزايد .

زنبور و كژدم گزيده را اگر به سركهء ترش سوده طلى كنند درد را ساكن كند .

و دهنج به سركهء مصوّل كرده بر بريدگى و ريشها سوداوى طلا كنند نافع بود .

و مصوّل كرده صداع و درد شقيقه و جمله اعضا را نيكو بود .

و در صناعت اكسير به كار دارند .

و اگر خرد سوده بر زر شكن‌دار اندازند در آن وقت كى در بوتهء چرب گداخته باشند شكن از زر ببرد و نرم كند .

و مقدار نيم درمسنگ دهنهء مصوّل شيرين مضرّت زهر را دفع كند .

و اگر همين مقدار به تن درستان دهند مضرّت كند ، چه طبيعت او سرد و خشك است و درو سمّيّتى هست .

و اگر پاره‌اى از دهنه با مشك سوده سه بار در بينى