عرايس الجواهر ونفايس الأطايب ( فارسى ) — الصفحة ٩٥

فصل در اسامى انواع مرواريد

و اگر پيرامون او مستوى بود و درو استداوتى در پهنى باشد و بالاى آن مقبّب و زير به راستى ميل دارد آن را شلجمى خوانند .

و هر مرواريد كه عرضانى بود در تيزى و هر دو روى او يكسان آن را عدسى گويند .

و هرچ مدوّر و طولانى باشد و اطراف او از ميان باريكتر آن را بيضى خوانند .

و طولانى كى پيرامون آن مدوّر متساوى بود و هر دو سرش مسطّح متساوى آن را دهلى خوانند .

و اگر طول آن كمتر از عرض باشد دفّى خوانند .

و اگر هم بر آن شكل باشد و طول و عرض آن يكسان آن را [ « 1 » ] خوانند .

و هر دانهء بيضى كى طولش اسطوانى « 2 » شكل باشد آن را زيتونى خوانند .

و اگر هر دو سرش ماليده باشد آن را شعيرى خوانند .

و هردانهء عدسى كه يك روى او مسطّح باشد آن را فلكى خوانند .

و هردانه كى قاعدهء آن مدوّر مسطّح باشد طولانى مثل شكل مهره آن را نردى خوانند .

و مدوّرى كى مقبّب باشد مثل نصف كره و طول آن منتهى به نقطه‌اى مانند شكل مخروط آن را علامى « 3 » گويند .

و علامى « 3 » بادام‌شكل را لوزى خوانند .


( 1 ) - در اصل سفيد است . ( 2 ) - كذا با طاء در اصل . ( 3 ) - در صفحهء 93 و نيز تنسوخ‌نامه : غلامى .