چكيده مقالات اولين همايش بين المللى ميراث مشترك ايران و عراق ( فارسى ) — الصفحة ٣٧٧
جايگاه بابان در روابط ايرانىعثمانى از سقوط صفويه تا اواخر افشاريه
جايگاه بابان در روابط ايرانىعثمانى از سقوط صفويه تا اواخر افشاريه
جايگاه بابان در روابط ايرانىعثمانى از سقوط صفويه تا اواخر افشاريه
هه‌ردى مهدى ميكه « 1 »
چكيده
يكى از علت‌هاى اختلاف ميان ايرانى - عثمانى از زمان تأسيس دولت صفويه به بعد مسأله حكام مناطق كردنشين بابان واردلان بود . بابان‌ها برعكس اردلان‌ها از لحاظ سياسى ومذهبى بيشتر مناسبات وتمايلات خودشان را در فلك دولت عثمانى قرار مىدادند ، اگرچه اين مناسبات در معرض فراز و نشيب قرارگرفته بود .
حكام اردلان نقش مهم در حفظ مرزهاى غربى ايران داشتند ، امراى بابان نيز براى حفظ مرزها و قدرت خودشان نقش مهمى در روابط خارجى عثمانىها ايفاكردند . از زمان تاسيس امارت بابان توسط خانان به‌به ، بابان‌ها از جمله رؤساى وفادار به دولت عثمانى به شمار مىرفتند ، ليكن دولت عثمانى در نيمه اول قرن هيجدهم براى حفظ نفوذ وترس از مستقل شدن حكام ، سلطه خود را بر بخش وسيعى از كردستان گسترش دادو رويكرد تعامل خود را تغيير داد و در صدد كاهش قدرت امراى محلى بود . اين سياست جديد براى بابان‌ها تغيير خطرناكى بود و به همين علت براى باز گرفتن قدرت و حفظ نفوذ خود در اين دوره تمايلات خودرا با دولت ايران در اواخر صفويه و افشاريه نشان‌داد ، ومناسبات بهترى با دولت ايران داشت .
از طرف ديگر نادر شاه بعد از شكست شاه طهماسب صفوى در برابر عثمانى ، در سال 1145 ق او را از سلطنت خلع كرد و چند سال بعد سلسله پادشاهى افشاريه را بنياد نهاد . نادرشاه براى حفظ مرزها وبرگرداندن زمين‌هاى از دست‌رفته دوره صفويه ، مناطق كردنشين ايالت شهرزور بابان و ديگر مناطق عراق‌را تحت تاثير حملات خود قرارداد . در راستاى حملات و فراز و فرود روابط افشاريه‌عثمانى ، بابان‌ها نقش مهمى ايفاكردند و گاهى با نادرشاه و گاهى عليه او بودند .
( 1 ) . دانشجوى دكتراى گروه تاريخ‌دانشگاه تهران .