چكيده مقالات اولين همايش بين المللى ميراث مشترك ايران و عراق ( فارسى ) — الصفحة ٢٢٧
تاثير سنت‌هاى هنر گچبرى ساسانى در صدر اسلام مقايسه تطبيقى نويافته‌هاى كاوش فريم با سامرا
تاثير سنت‌هاى هنر گچبرى ساسانى در صدر اسلام مقايسه تطبيقى نويافته‌هاى كاوش فريم با سامرا
تاثير سنت‌هاى هنر گچبرى ساسانى در صدر اسلام مقايسه تطبيقى نويافته‌هاى كاوش فريم با سامرا
محمد اسماعيل اسمعيلى جلودار « 1 »
الهام شيرزادى آهودشتى « 2 »
چكيده
سنت هنرى عباسيان در عراق در ميانه قرون 2 تا 4 هجرى وامدار سبك ساسانى است ؛ هنر گچبرى اين دوره متاثر از سبك گچبرى دوره ساسانى بوده و برخى عناصر تزيينى اين دوران در هنر گچبرى اين دوره نمود مىيابد . خاستگاه اصلى سبك هنرى عباسيان ، ايران بوده و اين منطقه همواره منبعى مهم براى هنر دوران اموى و عباسى به‌شمار مىآمده است . محوطه ديگرى كه مىتوان از آن نام برد ، محوطه شاه‌نشين در شمال ايران است كه به‌تازگى مورد كاوش قرار گرفته و به قرون اوليه اسلام ( قرن 2 - 4 هجرى ) تعلق دارد . گچبرىهاى اين محوطه پيوندى ناگسستنى با گچبرىهاى دوره ساسانى را پيش‌رو قرار مىدهند و از طرفى با توجه به وجود برخى اشتراكات بين گچبرى آن و سامرا مىتوان سرچشمه يكسانى براى آن دو متصور گرديد . ويژگىهايى نظير تقسيم سطح زمينه به قطعات هندسى ، نقش‌پردازى كل سطح ، استفاده از گياهان استيليزه مانند برگ‌كنگر ، تزيين سطح برگ‌ها با خطوط و شكاف‌ها و استفاده از حواشى مرواريدى از خصلت‌هاى مشترك گچبرى شاه‌نشين و سامرا به‌شمار مىآيند . در اين مقاله سعى بر اين است تا عناصر تزيينى گچبرىهاى شاه‌نشين و سامرا را مورد مقايسه تطبيقى قرار داده و شباهت و تفاوت‌هاى موجود در سبك اين دو محوطه را مورد بحث قرار داد .
كليد واژه : معمارى ، گچبرى ، ساسانيان ، شاه‌نشين ، عراق ، سامرا .
( 1 ) . استاديار گروه باستان شناسى دانشگاه تهران . ( 2 ) . كارشناس ارشد باستان شناسى از دانشگاه آزاداسلامى تهران واحد مركز .