تحسين و تقبيح ثعالبى ( فارسى ) — الصفحة ١١
ذمّ دنيا
و خوارزمى روايت كند 15 اين بيت را :
شعر
تذمّ دنيا إن تأمّلتها * وجدت منها ثمن الجنّة
چگونه ذمّ كنى دنيايى را كه اگر تأمّل كنى از او يا بى بهاى بهشت ؟
و گفته‌اند : ما جمّشت الدّنيا بأظرف من النّبيذ 16 : ظريفترين ناز دنيا شراب است .
و ابو محمّد شاشى 17 اين معنى در سلك نظم كشيده است :
شعر
ألا إنّ دنياك معشوقة * يقارنها كلّ عيش لذيذ 18
بدان‌كه دنيا معشوقه‌اى است كه همهء عيشهاى با لذّت با او به هم پيوسته است .
و لكنّها قطّ ما جمّشت * من الملهيات به مثل النّبيذ
لكن او هرگز هيچ نازى و شيوه‌اى نكرد ، از جمله چيزهايى كه از عمر مشغول كند به مانند شراب مسكر .
ذمّ دنيا
ذمّ دنيا
حكيمى گفته است : الدنيا غرّارة غدّارة ، إذا بقيت لها لم تبق لك 19 : دنيا فريبنده و بىوفا /
b
5 / است ، چون بمانى براى او ، نماند براى تو .
و ديگرى گفت : واجد الدّنيا سكران و فاقدها حيران 20 .
و ديگرى گفت : افّ من أشغالها إذا أقبلت و خسرانها إذا أدبرت . 21
و ديگرى گفت : الدنيا أشبه شىء بأحلام النّيام و ظلّ الغمام . 22
و عبادة گفت : الدنيا مومسة يوما فى دار عطّار و يوما فى دار بيطار . 23
و ابن المعتزّ 24 گفت : خير الدنيا حسرة و شرّها ندم 25 .
و مأمون گفت : اگر دنيا سخن گفتى ، نفس خود را بهتر از اين وصف نكردى كه