تحسين و تقبيح ثعالبى ( فارسى ) — الصفحة ٠.٤٧

كاربرد « الف » در آخر برخى كلمات

6 . « چون » به معنى « اگر » و « همانند » ؛ مانند :

- چون بيازمايد دنيا را عاقلى ، بر او پيدا شود چون دشمنى در جامهء دوستى . (

a

6 / ذمّ دنيا ) .

- چون شرم ندارى ، هرچه خواهى كن . (

b

42 / مدح شرم ) .

- صاحب سلطان را در تاريكيها مىبينم كه مثل آن چون كسى قياس كند هيچ تاريكى نباشد . (

b

11 / ذمّ عمل سلطان و خدمتش ) .

7 . « چون » به معنى « زيرا » ؛ مانند :

- چون گناه عفو كردم و بر هيچ كسى كينه نگرفتم ، نفس خود را برهانيدم از غم دشمنيها . (

b

42 / ذمّ كينه ) .

8 . و اگرچه ؛ مانند :

- او را بزرگ قوم شمرند و اگرچه حسبى ندارد . (

a

14 / مدح عقل ) .

قيد كيفيت

قيد كيفيت

براى بيان قيد كيفيت ، كلماتى چون : سخت و نيكو ، به كار رفته است ؛ مانند :

- به او سخت شادمان گشت و تربيت او نيكو رعايت مىكرد . (

b

52 / ذمّ فرزند ) .

- سپيدى چشم او سخت سپيد باشد و سياهه سخت سياه . (

b

55 / ذمّ غلام ) .

- شاعرى خراسانى ، سخت حاذق بود در شطرنج باختن . (

b

65 / ذمّ شطرنج ) .

كاربرد « الف » در آخر برخى كلمات

كاربرد « الف » در آخر برخى كلمات

1 . الف بيان كثرت در آخر كلماتى كه به دنبال كلمهء « بسا » مىآيند ؛ مانند :

- بسا توانگرا كه توانگرى او ، عنان او رها كرده بود . (

a

31 / ذمّ توانگرى ) .

- و بسا خاموشا كه ترا خوش آيد شكل او . (

a

34 / مدح زبان ) .

- بسا كسا كه فرصت ادراك مطلوب خويش كه ممكن شده بود ضايع كرد . (

b

38 / ذمّ آهستگى ) .