تحسين و تقبيح ثعالبى ( فارسى ) — الصفحة ٠.٤٥

حروف اضافه

- و حكما گويند : مخاطره كرد با نفس خود هركه در ميان دريا سباحت كرد . (

b

9 / ذمّ مذكور ) .

- خداى تعالى قدر كتابت بزرگ گردانيد چون او را با خود اضافت كرد . (

a

18 / مدح خطّ ) .

- پس چون ايشان را به آتش امتحان بگدازند ، چون كف باشند كه با كنار آب افتد .

(

b

19 / ذمّ قلم و كتابت ) .

- حمّام نيكو چيزى است ، هم پاكى مىآورد و هم آتش دوزخ با ياد مىآورد .

(

b

28 / مدح حمّام ) .

- فرصت ادراك مطلوب خويش كه ممكن شده بود ضايع كرد و با فردا تأخير كرد .

(

b

38 / ذمّ آهستگى ) .

- چون سكون با او رجوع كرد ، بر طريق عذر گفتى . (

b

62 / مدح سماع ) .

- قتادهء مفسّر را گفتند : چرا كوران زيركتر و تيزخاطرتر باشند ؟ گفت : از بهر آنكه بينايى ايشان با دل نقل كرده باشند . (

b

88 / در مدح كورى ) .

2 . « به » به معنى « در » ؛ مانند :

- هركه سخاوت كند بمال به حقيقت سخاوت كرده باشد به جان . (

a

40 / مدح سخاوت ) .

- و پيغمبر - عليه السلام - به وقت باران سر برهنه كردى و زير باران بداشتى .

(

a

70 / مدح باران ) .

- از آن كسان كه به خانه‌ها كرا نشسته بودند ، يكى را پرسيدند . (

a

72 / ذمّ ماه ) .

3 . « به » به معنى « از » ؛ مانند :

- و چهار چيز است كه آن را تمام نتوان بجاى آورد الّا به واسطهء عمل سلطان : دوام مهمانيها و ملازمت مغنّيان و مغنّيات و بناها و مواضع فراخ و بلند و برخوردارى به كنيزكان قيمتى . (

b

10 / مدح عمل سلطان و خدمت او ) .

4 . « به » به معنى « به وسيله » ؛ مانند :

- چون به زمينى فروآيد ، به عقل خود زندگانى كند . (

a

15 / مدح عقل ) .