تحسين و تقبيح ثعالبى ( فارسى ) — الصفحة ٢٦٤

تعليقات

بخشوده مىشود . عسر و سختى آن همراه با دو يسر و آسانى است ، و خداوند متعال روزى و رزق اهل دنيا را تضمين كرده و در كتاب خويش به آنچه در دنيا هست قسم خورده است . و چه بسا كه يكى از خوشيهاى آن باعث مىشود كه خداوند ستوده گردد كه در اين ميان فرشتگان آن حمد و ستايش را پذيرا مىگردند و صاحب آن به بهشت راه مىيابد . و چه بسا كه يكى از مصايب دنيا و رويدادهاى آن باعث مىشود كه فهم انسانها نيرومند و ورزيده گردد و فطنت و هوشيارى آنان بيدار و برافروخته آيد . همچنين اين مصايب و گرفتاريها ، فضيلت صبر را در انسانها نيرومند مىسازد و اجر و ثواب آنان را زياد مىكند .

( 11 ) . هم أبناؤها . . . .

ايشان فرزندان آن هستند . در ديگر آثار ثعالبى صورت كامل آن چنين آمده است : « قيل لأمير المؤمنين علىّ بن أبى طالب - رضى اللّه عنه . لما حرص الناس على الدنيا ؟ فقال : هم أبناؤها » .

التمثيل و المحاضرة ، ص 250 ، اللطائف و الظرائف ، ص 8 .

( 12 ) . محمّد بن وهب

از او به نام « محمّد بن وهيب حميرى » نيز ياد كرده‌اند . وى از شاعران روزگار خلافت عبّاسى به شمار مىرود كه مذهب تشيّع داشت و مأمون و معتصم را مدح كرده و به سال 522 ق درگذشته است .

الإعجاز و الإيجاز ، ص 118 .

( 13 ) . و نحن بنوا الدنيا خلقنا . . . .

بيت مذكور از جملهء امثال سائره مىباشد و در ديگر آثار ثعالبى با اختلافات زير آمده است :

الطائف و اللآلئ و الدرر : به جاى « و نحن بنوا الدنيا » ، « و لكنّنا منها » .

لباب الآداب : به جاى « خلقنا » ، « خلقت » .

اللآلئ و الدرر ، ص 86 ؛ اللطائف ، ص 8 ؛ لباب الألباب ، ج 2 ، ص 84 .

( 14 ) . ما أحسن الدنيا . . . .

در ديوان و اللطائف : به جاى « فضله » ، « فضلها » آمده است .

اللطائف ، ص 8 ؛ يواقيت ،

A

5 ؛ ديوان ، ص 374 .