تحسين و تقبيح ثعالبى ( فارسى ) — الصفحة ١٥٨

ذمّ مماليك

و قال يزيد المهلّبىّ 461 :

شعر

إنّ العبيد إذا أذللتهم صلحوا * على الهوان و إن أكرمتهم فسدوا

ما عند عبد لمن يرجوه من فرح * و لا على العبد ، عند الخوف معتمد

فاجعل عبيدك أوتادا تشجّجها * لا يثبت البيت ما لم يقرع الوتد 462

بندگان را چون خوار دارى نيك شوند بر خوارى ، و اگر ايشان را گرامى دارى /

a

57 / تباه شوند . و نيست نزديك بنده شادى مر كسى را كه اميد آن دارد ، و نه بر بنده به وقت ترسيدن اعتماد توان كردن . بنده را چون ميخى گردان كه سرش را مىشكنند به وقت فرو كوفتن و خانه نايستد ، مادام كه ميخ را سرش نكوبند .

و قال المتنبّى :

شعر

لا تشتر العبد إلّا و العصا معه * إنّ العبيد لأنجاس مناكيد 463

مخر بنده الّا كه چوب با او باشد كه بندگان پليدند و بدبخت .