التفهيم لاوايل صناعة التنجيم — الصفحة ٤٧٣
چون حال ستارگان بگردد فعل ايشان بگردد يا نه « 4 »
نام ستارگان / دلالت ستارگان اندر تغريب
زحل / آخر پيرى وبدبختى اندر معيشت وخسيسى در كارها وبىمقدارى وخدمت وعسرى در شغلها وعملهاى آب چون قنّائى وگرمابانى وكارهاى سخت وخورش بد « 1 » وفرومايگى « 2 » با احتيالها وگربزى .
مشترى / آخر مردى وكهولت وپيشه‌هاى ميانه مقدار وقهرمانى ووكيلي اندر خصومات وعملهاى پيوسته بدين چون ورّاقى كتابها وپارسايى با رنج ومقدار مال اندك با قناعت « 3 » وتوسّط مردم اندر كارها « 4 » .
مرّيخ / عملهاى خسيس اندر لشكر « 5 » وجز لشكر چون قصّابى وطبّاخى وآهنگرى وبيطارى وحوايجى ودزدى ومكابرى وكارهاى آتش وعيّارى وفرومايگى .
آفتاب / تغريب خود بر آفتابست وأو را اندر آن پيوند نيست .
زهره / خوبى وجمال عشق وشادى وطرب ولذّت ونكاح وهديّه‌ها وجهد كردن اندر آن وز پيشه‌ها لهوگرى وپيشه‌هاى رنگ « 6 » وصورت وبافتن ديبا ووشى .
عطارد / هر آنچ اندر تشريق گفتيم تمام بود وهمان اندر تغريب ولكن كمتر از آن تشريق . واندر تغريب بگزايد « 7 » كواكبان را جز كه زهره « 8 » .
( 1 ) - خد ( بد ) ندارد . ( 2 ) - وخسيسى در كارها وبىمرادى وخدمت ودرنگ وعملهاى ترى وچاهها وخورش بد وفرومايه ، خ . ( 3 ) - خد ( اندك با قناعت ) ندارد . ( 4 ) - وپارسايى وبا رنج وشبانى ومقدار مال اندك با قناعت واشنا در آب ، خ . تحريف وزيادت نابجا دارد . ( 5 ) - لشكرى ، خ . ( 6 ) - ومن الصّناعات على الملاهي والاصباغ ، ع . ( 7 ) - يعنى گزند وزيان برساند . وبهمين معنى است ( نگزايد ) در دو بيتي مسعود سعد سلمان كه از قلعهء ناى بسلطان فرستاد . در بند تو ايشاه ملكشه بايد * تا بند تو پاى تا جداري سايد آنكس كه ز پشت سعد سلمان آيد * گر زهر شود جمله ترا نگزايد ( 8 ) - ولكن كمتر وناقص وتغريب أو را وزهره كم زيانتر ، خ .