التفهيم لاوايل صناعة التنجيم — الصفحة ١٧٥

ك

مهرگان وتيرگان وخردادگان الخ گويند .

گاورس : نوعي از ارزن وبتعريب جاورس گويند .

گاه : بمعنى وقت وموسم همچون « فراخترين گاهى از نعمت » 224 ونيز بمعنى مقام وجاه وتخت وآهنگ .

گبركى : مجوسي « پارسيان را از جهت كيش گبركى » 222 .

گچ : معرّبش جصّ « گچ وخشت پخته » ص 337 .

گدازنده : فلزّ ذوب شونده همچون آهن ومس ص 373 .

گذاردن : عبور دادن « وبر جايگاههاى بخشش دايره‌هاى بزرگ بگذارى » 75 ونيز در ص 181 وبمعنى عبور كردن ونهادن چيزى بر جائى .

گذرنده بر هر چهار قطب ( دائره . . . ) :

دائرهء مارّه با قطاب أربعة كه يكى از دوائر عظام مشهوره است 72 .

گذر شمال - گذر شمالي : مجاز الشّمال وعقدهء شمالي از عقدتين جوزهر 122 .

گذر جنوب - گذر جنوبي : مجاز الجنوب وعقدهء جنوبي از عقدتين جوزهر 122 .

گر : اجرب وقوباء .

گران‌رو : بطى السير در أحوال كواكب .

گرانى : سنگينى . وقر . خدر . استرخاء .

غلاء . وگرانى دست وپاى بمعنى خدر واسترخاء همچون « وگرانى اندر پاى چپ » ص 329 .

گرايستن : ميل كردن . متمايل شدن همچون تمايل دو دائرهء متقاطع ، از يكديگر ( دائرهء معدّل النّهار ومنطقة البروج ) وهمچون « بسعادت گرايسته‌تر ونزديكتر » و « لختكى از أو گرايسته‌تر » ص 61 .

گرايسته بر پهلو : از اقسام بروج غير منتصب در اصطلاح نجوم 319 .

گربزى : جربزى وبسيار زيركى .

گرد آمدن : قران واقتران ستارگان باصطلاح منجّمان ونيز بمعنى مطلق مجامعت .

گردان : متلوّن وبر يك حال ناپايدار ص 325 وبرج وفصل منقلب باصطلاح هيئت ونجوم .

گردانيدن : تغيير وتبديل « عرض أو را أزين نگرداند » ص 204 .

گردباد : اعصار .

گردبرگرد : حول وحوش . حوالي

و