التفهيم لاوايل صناعة التنجيم — الصفحة ١٣٨

ب

فنّ تنجيم 318 .

برج نر ومادة : مذكّر ومؤنّث در اصطلاح نجوم 317 .

برداشتن : مرادف برآوردن يعنى بنياد كردن ص 364 وبرافراشتن وبمعنى رفع در اعمال حساب 45 .

برداشته : عدد رفع شده در اصطلاح حساب وشهر بنياد شده .

بردن روشنائى : نقل نور در اصطلاح احكاميان 497 .

بر رسيدن : هنگام بلوغ ووقت حصاد .

برسده : نام روز پيش از سده 258 .

برسو - زبرسو : عالي وسمت فوقانى همچون « نيمهء برسوش بزرگتر » ص 327

بر نشستن : سوار شدن .

بر نشستن كوسه : ركوب كوسج از آداب قديم ايرانيان 256 .

بريدن : قطع كردن وقطع شدن وسپرى شدن لازم ومتعدّى هم بمعنى لغوى وهم اصطلاحى همچون قطع مخروط در هندسه وقطع النّور وقطع نظر در نجوم .

بريدن روشنائى : قطع النّور باصطلاح منجّمان 494 .

برين : زبرين وعلوي 113 .

بزرگترين بهر : در اصطلاح نجوم وتقسيمات بروج مرادف بر گوتمّ بهندوى .

بزرگترين ميل : ميل أعظم وميل كلّى وغايت ميل ص 76 .

بستگى : تيرگى وگرفتگى رنگ ص 368

بسته : مصمت وگرفته « آنچيزهاى بسته كز آنسو ديدار ندهند » ص 83 .

بسودن : لمس وتماسّ همچون ( قوّت بسودن ) يعنى قوّهء لامسه و ( دو خطّ ببساوند ) يعنى مماسّ شوند « تماسّ بسودن بود » 15 .

بسيار پهلو : كثير الأضلاع 26

بشمار كرده : محسوب همچون ( اجتماع بشمار كرده ) يعنى اجتماع محسوب در اختلاف منظر 216 .

بشيز ( ب ، پ ) : فلس . پول سياه .

بسيجيدن : ساخته وآماده شدن وآهنگ كارى كردن .

بعد دورترين : بعدابعد باصطلاح هيئت ص 119 .

بعد نزديكترين : بعد أقرب .

بعد ميانه : بعد أوسط .

بكار داشتن : استعمال كردن همچون « وبطلميوس آنرا بكار داشته است بكتاب