التفهيم لاوايل صناعة التنجيم — الصفحة ١٣١

الف

التوا آنگاه بغايت رسد كه مركز تدوير با أوج بود » ص 133 « آنگه اين درياى بزرگ از آنجا بسفالة الزّنج كشد » ص 168 « آنگه وقت ناپيدا شدن ايشانست بامدادان بمشرق آنگاه تحت الشّعاع باشند تا آن بعد كم از هفت درجه شود . . . . وآنگاه حال ايشان بمغرب مانندهء حال علويان شود بمشرق » ص 464 « آنگه نوبت بزحل باز رسد آنگه بمشترى آنگه بمرّيخ آنگه به آفتاب وهمچنين از بر سو فرو سو » .

آويزه : علاقهء أسطرلاب .

آهستگى : تأنّى وآرامى وتؤده ص 353 .

آيينهء نجوم : اسطرلابون . أسطرلاب .

ابيون ( ب - پ ) : افيون ، ترياك ص 360 .

اجتماع بديدار : اجتماع مرئى در اختلاف منظر 216 .

اجتماع بشمار كرده : اجتماع محسوب در اختلاف منظر 216 .

اجغار : آتش افروخته ونام يكى از ايّام مشهورهء مغان خوارزم وآن روز شانزدهم از چهارم ماههاى ايشان است .

ارتفاع بىسمت : ارتفاع عديم السّمت در اصطلاح هيئت . 186

ارتفاع ميانگى : ارتفاع أوسط در اصطلاح هيئت ص 182 .

ارزيز : قلعى ورصاص .

ارزيرگر : قلعىگر .

أرش : گز وذراع 109 و 164 .

از بر سوى فر وسوى : از بالا بپائين بر سبيل انحدار نه تصاعد ص 362 و 366 واز صعود بهبوط باصطلاح هيئت .

از پس - ز پس - سپس : هر سه كلمه مرادف يكديگرند وظاهرا أصل آنها يكى است با تخفيف وتبديل حروف .

از پيوند بازگشته : منصرف باصطلاح منجّمان 479 .

از فروسوى برسوى : از پائين ببالا بر سبيل تصاعد « بشمردن از فروسوى برسو » 363 واز هبوط بصعود باصطلاح منجّمان .

اسپك ( ب - پ ) : فرس از اندامهاى أسطرلاب .

اسپهر : سپهر .

استاره : ستاره .

استاره شمار - ستاره شمر : منجّم وستاره شناس .

استوار : اعتماد ومعتمد .

استه : هسته همچون « وميوه‌اش با استه » ص 373 . هاء وهمزه قريب المخرج‌اند وبيكديگر تبديل ميشود مانند ( است )