ايران در زمان شاه صفى و شاه عباس دوم ( فارسي ) — الصفحة ١٨٤

بيان معاودت عساكر ظفرنشان از سفر گرجستان به ديار آذربايجان و مأمور شدن به تسخير قلعهء وان و توجّه موكب همايون از دار السلطنهء قزوين به صوب آذربايجان و سوانحى كه در خلال اين احوال اتّفاق افتاد « 2 »

اثر گرجستان مطلع مىگردد فرصت غنيمت شمرده كمر تاخت و تالان ديار چخورسعد بر ميان لشكر به آن « 1 » ولايت مىكشد و بعد از قرب ورود مخالفان غازيان جان فشان به پشت گرمى اقبال بىزوال و پاىمردى دولت ابدنشان قدم جرأت از قلعه بيرون نهاده چون قضاى ناگهان و بلاى آسمان سر راه بر ايشان مىگيرند و به حدّت تيغ و سنان ، آتش « 2 » در خرمن جمعيّت مخالفان افكنده بسيارى « 3 » از ايشان طعمهء تيغ آتش فشان غازيان و گروهى انبوه گرفتار كمند اقتدار ايشان گرديده بقية السيف آوارهء ديار فرار و به جانب قارص روان مىگردند « 4 » .

سانحهء ديگر آنكه ، محمد على بيك گرك‌يراق اصفهانى كه به رسم ايلچىگرى و سفارت به ديار هندوستان رفته بود در اثناى اين سال فرخ‌فال معاودت نموده در موكب ظفر خاصيّت بار اقامت گشود و بعد از ادراك سعادت بساط بوس پيشكشى نمايان از انواع طرايف در غايت هندوستان از نظر كيميا اثر گذرانيده منظور نظر تربيت و احسان و مشمول عواطف بىكران گرديد .

ديگر از سوانح دولت‌افزا توجّه خاطر اقدس مناظر « 5 » به تعيين امرا و ارباب مناصب ديوان اعلى و ارتفاع و انخفاض مدارج اعتبار ايشان بود . از آن جمله منصب ارجمند قوللرآقاسىگرى است كه بعد از آنكه رستم خان قوللرآقاسى « 6 » والى ولايت گرجستان [ 115 ] و روانهء آن حدود شده بود ، تعيين و تشخيص آن موقوف به توجّه خاطر قدسى [ مآثر ] « 7 » بود ، پرتو تربيت و عنايت شاهانه چراغ افروز قدر و منزلت سياوش بيك غلام خاصّهء شريفه گرديده خدمتش را به اين منصب و الا سربلند « 8 » نمود .

و همچنين منصب وزارت مملكت آذربايجان كه قبل از اين با شاه ابراهيم [ خان ] « 9 » وزير سابق آذربايجان بود به تغيير مشار اليه به ميرزا صدراى اشتهاردى

( 1 ) . ب : لشكريان . ( 2 ) . ب : آتشى . ( 3 ) . الف ، ب : جمعى . ( 4 ) . الف ، ب : مىگرديدند . ( 5 ) . الف ، ب : « مناظر » ندارد . ( 6 ) . ب : قولكر . ( 7 ) . م : ندارد . ( 8 ) . الف ، ب : سرافراز . ( 9 ) . م : ندارد .