تاريخ فرهنگ و تمدن اسلام و ايران ( ويژه علوم پزشكى ) ( فارسي ) — الصفحة ٢٧٦

3 . هموفيلى

مىكرد و بيمار به خواب عميق بيهوشى فرو مىرفت ؛ طورى كه درد تحمل ناپذير جراحى يا قطع اعضا و جوارح بدن را احساس نمىكرد .

رازى نخستين‌بار در تاريخ پزشكى جهان بيهوش‌كننده‌هاى عمومى استنشاقى را به‌صورت اسفنج بيهوشى به كار برد . « 1 »

ه ) بيمارىشناسى

1 . برايت « 2 »

در 1206 ش / 1827 م ، ريچارد برايت ، آلبومين پلاسماى خون را در ادرار پيدا كرد ؛ كه موجب خيز يا ادِم مىشود . او اين علائم را به نوعى بيمارى كليوى مربوط دانست كه به افتخار وى « برايت » نام‌گذارى شد ؛ درحالىكه ابوحامد محمد بن على بن عمر نجيب‌الدين سمرقندى ( م . 619 ق / 1222 م ) پزشك ايرانى ، حدود ششصد سال پيش از برايت ، درباره اين بيمارى در الاسباب و العلامات توضيح داده بود . « 3 »

2 . پرنوشى « 4 »

ابن‌سينا در بخش تشنگى از قانون تشخيص افتراقى پرنوشى را در 22 حالت ، ازجمله ديابت بىمزه ، « 5 » با دقت بسيار توصيف كرده است . پرنوشى يكى از علائم شايع بيمارى ديابت بىمزه است كه در قانون با نام ديانيطس آمده است . اين در حالى است كه خوان پيتر فرانك « 6 » ( 1821 - 1745 ) اولين كسى معرفى مىشود كه ديابت بىمزه را معرفى كرده و تفاوت آن با ديابت شيرين « 7 » را توضيح داده است .

3 . هموفيلى

ابوالقاسم زهراوى ، معروف‌ترين جراح پزشكى اسلامى ، در التصريف براى اولين بار در تاريخ

( 1 ) . M . Shehata , Journal of international . . . , p . 1 - 5 . ( 2 ) . Bright's disease . ( 3 ) . HN . Vasti , Muslim contribution to Medicne , p . 191 - 203 . ( 4 ) . Polyurea . ( 5 ) . Diabetes insipidus . ( 6 ) . Johann Peter Frank . ( 7 ) . Diabetes mellitus .