تاريخ فرهنگ و تمدن اسلام و ايران ( ويژه علوم پزشكى ) ( فارسي ) — الصفحة ١٩٨
يك . بيمارىهاى تابع سوءمزاج
دسته‌بندى بيمارىهاى مفرد
دسته‌بندى بيمارىهاى مفرد
يك . بيمارىهاى تابع سوءمزاج
يك . بيمارىهاى تابع سوءمزاج
هرگاه مزاج عضو يا مزاج شخص طبيعى نباشد ، مرض تابع سوءمزاج رخ مىدهد ؛ به‌طورى كه يك اندام يا كل بدن از مزاج معتدلى كه براى آن مناسب است دور مىشود . بيمارىهاى تابع سوءمزاج به دو دسته ساده و مادى تقسيم‌بندى مىشوند .
- سوءمزاج ساده : يعنى مزاج يك عضو يا كل اندام‌ها به علتى خارجى و گذرا تغيير كند ؛ مثلًا شخص در معرض سرماى بيش از حد قرار گيرد و يك عضو يا كل بدنش دچار سرمازدگى شود ( سوءمزاج سرد ساده ) . سردرد ناشى از گرماى آفتاب نيز مثال ديگرى از سوءمزاج ساده است . نكته قابل توجه اينكه معمولًا بعضى از سوءمزاج‌هاى ساده خارجى ، به دليل نداشتن زمينه داخلى ، آسان‌تر درمان مىشوند .
- سوءمزاج مادى : زمانى ايجاد مىشود كه خلطى به‌طور غيرطبيعى كيفيت بدن را دگرگون سازد و در نتيجه آن مزاج يك اندام يا كل بدن دچار تغيير شود .
چنانچه در مبحث مزاج‌هاى غيرمعتدل اشاره شد ، سوءمزاج‌ها نيز مىتوانند ، برحسب كيفيت غالب ، مفرد يا مركب باشند . بنابراين ، هر كدام از انواع سوءمزاجِ ساده يا مادى مىتواند به دو نوع مفرد يا مركب و هر يك به هشت دسته ديگر تقسيم شود كه در مجموع 16 نوع سوءمزاج خواهيم داشت .
نمايش تصوير
جدول 7 : تقسيم بندى انواع سوءمزاج
نكته : با توجه به اينكه سوءمزاج مىتواند ساده يا مادى باشد و هركدام از اين دو نوع مىتواند با يك يا دو كيفيت بر مزاج تأثير بگذارد ، در ساده‌ترين دسته‌بندى اسباب و علل بيمارى ، يك مرض ( مثلًا سردرد ) مىتواند حداقل 16 سبب داشته باشد كه هر كدام درمان خاص خود را دارد .