دقائق العلاج ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ١٧٥
[ شرائط ] فصد
اينها كه گفتيم بطور كلى شرايط خون‌گيرى است اما خون‌گيرى را مىتوان با فصد ( خون‌گيرى از سياهرگها ) يا حجامت ( مكيدن خون از رگهاى نازك ) و يا انداختن زالو و نيز تيغ زدن گوش و خون‌گيرى از بينى يا راه انداختن خون حيض انجام دهند . « 1 »
[ شرائط ] فصد
[ شرائط ] فصد
فصد
( Phlebotomie )
بيست و يك شرط دارد :
1 - بيمار نترسد اگرنه گرفتاريهائى برايش خواهد داشت .
2 - كمتر از چهارده سال نبايد داشته باشد و نبايد پير و يا خيلى لاغر باشد و نبايد پيش از آن گرفتار يك بيمارى مزمن و طولانى بوده باشد و نيز نبايد پوستش سفيد و يا زرد و كم‌خون و در حال نقاهت باشد .
3 - اهل گرمسيرها نباشد و در وقت گرما نباشد . 4 - معده‌اش كم‌توان نباشد .
5 - كبدش كم‌توان نباشد . 6 - فربه و پرگوشت نباشد 7 - سست گوشت نباشد .
8 - مبتلا به تب داغ يا تب لرز نباشد .
9 - بعد از قى ، عرق و ادرار زياد نبايد فصد كند .
10 - پس از ورزشهاى شديد فصد جايز نيست .
11 - بيمار در حال گرسنگى و تشنگى و پس از حمام گرفتن و جماع و در حال امتلاء نباشد و قبلا هم به اين شرطها اشاره شد .
12 - پس از بيخوابى طولانى نباشد .
13 - بيمار گرفتار تخمه و قى و اسهال شديد نبايد باشد .
( 1 ) مؤلف اعلى الله مقامه در كتابى كه درباره فن دلاكى مرقوم فرموده مسائل مربوط بفصد ، حجامت و تيغ زدن را كه در آن اوقات بوسيله دلاكان انجام مىشده توضيح فرموده است . مترجم