تشريح الأبدان ( فارسي ) — الصفحة ٧٢

فكّ اعلى « 1 » :

مركّب است از چهارده استخوان « 2 » و دروز ميان اين استخوانها پراكنده است « 3 » . هر چشمى سه عدد « 4 » ، و كنارهء رو دو عدد ، « 5 » كه محيط است به اصول دندان به غير « 6 » ثنايا و رباعيات عليا ، و دو عدد كوچك كه در ايشان سوراخى نافذ هست « 7 » از منخرين به دهن « 8 » ، و انف دو عدد ؛ « 9 » و اجزاى او مختلف افتاده در صلابت و لين ، بنا بر آنكه عظام « 10 » وجنتين « 11 » ضرورى است صلابت او جهت محافظت و عظام انف ضرورى است كه رخو و متخلخل باشد تا رسيدن روايح به دو « 12 » و در « 13 » شدن فضلات دماغى از او آسان بود ، و شكل اجزاى او از « 14 » مثلّث و مربّع و منحرف الأضلاع مركّب است « 15 » ، از اين صورت معلوم مىشود كه بعد از اين گفته

( 1 ) . فكّ اعلى - MaXillaire Superieur ، و يا Maxilla ؛ استخوانى است زوج كه در تشكيل حفره‌هاى بينى و كاسهء چشم و فضاى دهان شركت مىنمايد و از ساير استخوانهاى صورت حجيم‌تر ، ولى وزن آن نسبتا كم است ؛ زيرا در ضخامت آن فضايى است به نام جيب فكّى . ( كالبدشناسى انسانى - سر و گردن ، ص 73 ) . ( 2 ) . در تشريح امروزى نيز تعداد استخوانهاى صورت چهارده استخوان ذكر شده است . ( ر ك : آموزش اصطلاحات پزشكى ، ص 133 ) . ( 3 ) . ط : - است . ( 4 ) . استخوانهاى كاسهء چشم - Cavites Orbitaires ou orbites ، و يا orbitae . ( ر ك : كالبدشناسى انسانى - سر و گردن ، ص 104 ) . ( 5 ) . استخوانهاى كنارهء رو - Zygomatic bone . ( ر ك : آموزش اصطلاحات پزشكى ، ص 132 ) . ( 6 ) . ج ، ل ، ش : + از . ( 7 ) . ط : هست نافذ . ( 8 ) . دو استخوان كامى - Palate . ( 9 ) . استخوانهاى بينى - Nasal . ( 10 ) . ج ، ل ، ش ، ط : + و . ( 11 ) . ش : خستين ؛ ط : جنين ؛ و جنتين : جمع وجنة ، گونه ، از رخساره جايى كه موى ريش در آن نمىرويد . ( 12 ) . ش : در او . ( 13 ) . س ، ش : دور . ( 14 ) . ج : او را . ( 15 ) . ط : - مركّب است .