تشريح الأبدان ( فارسي ) — الصفحة ٦٢

المقدّمة « 1 »

را متشابه الأجزاء خوانند ، اوّل عظم « 1 » است . اگر گويند كه اعضاى « 2 » متشابه الأجزاء « 3 » در خارج موجود نيست ، بنا بر آنكه چون نظر مىكنيم « 4 » هريك از ايشان مركّب‌اند از عناصر اربعه ؛ جواب گوييم كه مراد به اعضاى مفرده آن است كه جزوى محسوس از « 5 » او مشابه كلّ باشد « 6 » در اسم و حدّ « 7 » و بر اين تقدير چيزى وارد نشود ؛ و اللّه أعلم بالصّواب « 8 » .

( 1 ) . عظم : استخوان ، با اصطلاح علمى « Bone » . جمع آن « عظام » است . ( 2 ) . ط : اجزاى . ( 3 ) . متشابه الأجزاء : ابن سينا پس از برشمردن انواع اندام‌ها و چگونگى هريك ، اندام‌ها را به دو قسمت ساده ( مفرده ) و مركب تقسيم كرده است ، وى در تعريف اندامهاى ساده گويد : « اندام‌هاى ساده ، اندام‌هايى هستند كه هر جزئى از اجزاء آنها چه در نام و چه در صفات كلّى ، همه باهم مشتركند ، مانند گوشت و اجزاى آن ، استخوان و اجزاى آن ، پى و اجزاى آن و از اين قبيل ، و آنها را متشابه الاجزاء مىنامند » . ( قانون ، ج 1 ، ص 44 ) . ( 4 ) . ش : - نظر مىكنيم . ( 5 ) . ش : - از . ( 6 ) . ط : + و . ( 7 ) . ش ، ط : - و . ( 8 ) . ط : - و اللّه اعلم بالصّواب .