مفتاح الطب ومنهاج الطلاب — الصفحة ٢٥٨

كتاب مفتاح الطّب

امتلاء معده از خوردنى ونوشيدنى .

الأم الجافية 114 / 10 « 1 »

پرده ضخيمى است چسبيده به كاسه سر .

الأمّ الرّقيقة 114 / 11

پرده نازكى است چسبيده به دماغ .

الأمراض البلدية والأمميّة 131 / 8

رجوع شود به : « الوباء من الأمراض »

الأمراض الخاصيّة 131 / 10

بيمارىهاى غير معتاده‌اى كه عارض تعدادى از افراد مردم مىگردد .

الأمراض المتبدّدة 131 / 10

رجوع شود به : « الأمراض الخاصيّة »

الأمراض الوافدة 131 / 10 « 2 »

( 1 ) - جالينوس غير از أم جافيه وأم رقيقه از أمي ديگر بنام « الام الثالثة » ياد كرده كه حافظ نخاع است وأصل وريشه آن در يكى از استخوانهاى جمجمه است . كتاب جالينوس في اختلاف الأعضاء المتشابهة الاجزاء ص 62 ( 2 ) - معنى بيمارى وافد اينست كه خلق كثيرى را فراگيرد در يك شهر ودر يك زمان ويك نوع آنكه آن را « موتان » گويند موجب مرگ بسيارى از مردم مىشود وعلت وسبب امراض وافده بسيار است كه همه آنها در چهار جنس جمع مىشود : 1 - ديگرگونى كيفيت هوا 2 - ديگرگونى كيفيت آب 3 - ديگرگونى كيفيت غذا 4 - ديگرگونى كيفيت احداث نفساني . دفع مضار الأبدان ص 17 . ابن مطران مىگويد « وبا » و « موتان » هر دو يك بيمارىاند از بيماريهاى وافده بستان الأطباء ص 6 پشت . بقراط در كتاب « في امراض البلدية » خود اختلاف هواها وآب‌ها وبيماريهاى عمومى كه از آنها پديد مىآيد به تفصيل شرح داده است . اين كتاب بنام « كتاب الاهوية والبلدان » يا « في الاهوية والأزمنة والمياه » خوانده شده است .