جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٤٤٣

افتخار ( فخرفروشى )

حضرت سجّاد عليه السّلام فرمود : « عجبا للمتكبّر الفخور الَّذى كان بالأمس نطفة ثمّ هو غدا جيفة »

« عجب است از متكبّر بر خود بالنده كه ديروز نطفه اى بود و فردا مردارى مىشود » . و امام باقر عليه السّلام فرمود :

« عجبا للمختال الفخور ، و انّما خلق من نطفة ثمّ يعود جيفة و هو فيما بين ذلك لا يدرى ما يصنع به » .

« عجب است از متكبّرى كه به خود مىنازد ، و حال آنكه از نطفه اى آفريده شده سپس مردار مىشود ، و در اين ميان نمىداند با او چه خواهند كرد » .

و نيز فرمود : « پيغمبر صلَّى الله عليه و آله و سلَّم روز فتح مكَّه بالاى منبر رفت و فرمود : اى مردم خداوند نخوت جاهليّت و تفاخر به پدران را از شما برد ، بدانيد كه همه از آدميد و آدم از خاك است ، آگاه باشيد كه بهترين بندهء خدا بنده اى است كه تقوى داشته باشد » .

عقبة بن بشير اسدى به امام باقر عليه السّلام گفت : من داراى حسب ( خاندان ) بزرگ و در ميان قوم خود عزيزم . امام به او فرمود : « به حسب خود بر ما منّت مىنهى خدا به وسيلهء ايمان مقام كسى را كه مردم او را پست مىشمردند در صورتى كه مؤمن باشد بالا برده است ، و آن كه مردم او را شريف مىخواندند به سبب كفر در صورتى كه كافر باشد پست و زبون ساخته است . پس كسى را بر كسى برترى نيست جز به وسيلهء تقوى » .

امام صادق عليه السّلام فرمود : « قال رسول الله صلَّى الله عليه و آله و سلَّم : آفة الحسب الإفتخار و العجب » .

« رسول خدا صلَّى الله عليه و آله و سلَّم فرمود : آفت حسب ( شرافت خانوادگى ) به خود باليدن و خودپسندى است » .

و فرمود : « أتى رسول الله صلَّى الله عليه و آله رجل ، فقال : يا رسول الله أنا فلان بن فلان . . . حتّى عدّ تسعة ، فقال له رسول الله صلَّى الله عليه و آله و سلَّم : أما انّك عاشرهم في النّار » .

« مردى به حضور رسول خدا آمد و عرض كرد : اى رسول خدا من فلان