جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٣٥٢
فصل 14 غضب
قلب ابن آدم ، و إنّ أحدكم إذا غضب احمرّت عيناه و انتفخت او داجه و دخل الشّيطان فيه ، فإذا خاف أحدكم ذلك من نفسه فليلزم الأرض ، فإنّ رجز الشّيطان ليذهب عند ذلك . »
« اين غضب آتشپاره اى است از شيطان كه در دل آدميزاد برافروخته مىشود و چون كسى از شما خشمگين شود چشمهاى او سرخ مىگردد و رگهايش ورم مىكند و شيطان در درون او داخل مىشود . پس هرگاه يكى از شما از اين حالت خويش بترسد به زمين بنشيند ، كه در اين هنگام پليدى و وسوسهء شيطان از وجود او بيرون رود » .
و امام صادق عليه السّلام فرمود : « و كان أبي عليه السّلام يقول : أىّ شيء أشدّ من الغضب ؟ انّ الرّجل يغضب فيقتل النّفس الَّتى حرّم اللَّه ، و يقذف المحصنة . »
« پدرم عليه السّلام مىفرمود : سختتر از غضب چه چيز است ؟ مرد غضب مىكند و مرتكب قتل نفس كه خدا حرام كرده مىشود ، و زن پاكدامن را متّهم مىسازد » .
و فرمود [ 1 ] : « انّ الرّجل ليغضب فما يرضى أبدا حتّى يدخل النّار . »
« همانا مرد غضب مىكند و تا داخل دوزخ نشود هرگز راضى نگردد [ 2 ] » .
و امام صادق عليه السّلام فرمود : « الغضب مفتاح كلّ شرّ »
« غضب كليد هر بدى است » .
و نيز فرمود : « الغضب ممحقة لقلب الحكيم »
« خشم هلاك دل مرد حكيم است » .
و فرمود : « من لم يملك غضبه لم يملك عقله »
« كسى كه مالك غضب خود نيست مالك عقل خود نيست » .
امّا علاوه بر اينكه غضب يكى از مهلكات بزرگ است ، لوازم و آثار زشت و زيانآورى نيز دارد مانند رها شدن زبان به فحش و دشنام و آشكار ساختن بدى مسلمين و شماتت ايشان و فاش كردن اسرار و پرده درى و استهزاء آنان و غير اينها از سخنان زشتى كه عقلا از آنها شرم دارند . و نيز پريدن به مردم و كتك زدن
[ 1 ] يعنى امام باقر عليه السّلام ، اين خبر در « كافى » در باب غضب از آن حضرت عليه السّلام روايت شده نه از امام صادق عليه السّلام . [ 2 ] يعنى تا مرتكب گناه نشود خشمش فرو نمىنشيند .