أحسن التقاسيم في معرفة الأقاليم ( فارسي ) — الصفحة ٤٤٠
گزارش :
طايقان : بزرگترين شهركهاى طخارستان است نزديك كوه وداراى نهر وباغ مانند زبيد است . ديگر شهركها كوچكتر از اين هستند .
دربارهء ارزانى وخيرات هر چه خواهى بگو ! ديگر شركهاى بلخ نيز خوبند .
بدخشان : شهري آباد با يك روستاى پهناور حاصلخيز است .
تاكستان ونهرها وكأنها دارد .
بنجهير : بر تپه‌ايست ونهرى با باغها وكشتزارهاى چشم‌گير دارد .
جاربايه : مانند سرخس يا بزرگتر بر تپه‌ايست بىبارو ، نهرى بزرگ بي باغ دارد ، ميوه را از جاى ديگر مىآورند . ديگر شهركها ، نهر باغ ودرختان دارند . * خُلْم : شهر ازديان « 1 » است . كوچك ولى روستا وديه‌ها وكشتزارهاى بسيار دارد . هوايش خوب است ولى تند باد دارد .
سمنگان : از خلم بزرگتر است ، يك منبر نيز دارد . در دره‌هايش چارپايان وشكار وگروهى عرب تيمي يافت مىشود .
انْدَرايَه : دره‌هائى پر درخت وبازارهاى گرم دارد .
خست : دلگشا وپر درخت وحاصل خيز است ، گروهى عرب نيز بد آنجا هستند .
طالقان : بازارى بزرگ دارد ، دو شاخه از نهر جيحون ختّلاب
و
( 1 ) ياقوت بجاى أزد ، أسد نهاده است ( 2 : 465 : 3 ) .