الكشكول — الجزء ١، الصفحة ٢٠٢

من المثنوي

ترك كرده ملك هفت إقليم را * ميزند بر دلق سوزن چون گدا

شيخ واقف گشت از انديشه‌اش * شيخ چون شير است ودلها بيشه‌اش

دل نگهداريد اي بىحاصلان * در حضور حضرت صاحبدلان

شيخ سوزن زود در دريا فكند * خواست سوزن را به آواز بلند

صد هزاران ما هي اللهي * سوزن زد در لب هر ما هي

سر برآوردند از درياى حق * كه بگير اي شيخ سوزنهاى حق

رو بدو كرد وبگفتش اي أمير * اين‌چنين به يا چنان ملك حقير

اين نشان ظاهر است اين هيچ نيست * گر بباطن در روي داني چيست

سوى شهر از باغ شاخى آورند ! * باغ وبستان را كجا آنجا برند ؟

خاصه باغي كين فلك يك برگ اوست * آن همه مغز است ودنيا جمله پوست

بر نمىدارى سوى آن باغ گام * بوي آن درياب كن ودفع زكام

تا كه آن بو جاذب جانت شود * تا كه آن بو نور چشمانت شود

پنج حس با يكديگر پيوسته‌اند * رستة اين هر پنج از شاخى بلند

چون يكى حس غير محسوسات ديد * گشت غيبي بر همه حسها پديد

چون ز جو جست از گله يك گوسفند * پس پياپى جمله زان جو بر جهند

گوسفندان حواست را بران * در چراي اخرج المرعى « 1 » چران

تا در آنجا سنبل وريحان خورند * تا بگلزار حقائق پى برند

اي ز دنيا شسته رو در چيستي ؟ * در نزاع ودر حسد با كيستى

كي از آن باغت رسد بوئي بدل * تا بكي چون خر بمانى يا بگل

چون خري در گل فتد از گام تيز * دم‌به‌دم جنبد براي عزم خيز

حس تو از حس خر كمتر بدست * كه دل تو زين وحلها برنجست

در وحل تأويلها در ميتني * چون نمىخواهى كزان دل بركني

كين روا باشد مرا من مضطرم * حق نگيرد عاجزي را از كرم

أو گرفتار است وچون گفتار كور * اين گرفتن را نه بيند از غرور

مىبگويند اينجا گفتار نيست * از برون جوئيد كاندر غار نيست

اين همى گويند وبندش مىنهند * أو همىگويد ز من كي آگهند ؟


( 1 ) إشارة إلى قوله تعالى في سورة الأعلى . الآية 4 .