المظاهر الإلهية في أسرار العلوم الكمالية — الصفحة ٧٦

آناكسيمانوس

* * * ثالس در أدبيات فلسفي مسلمين مقام والايى داشته وعده‌اى - واز جمله ملا صدرا - أو را از شاگردان أنبيا شمرده « 1 » ودر رديف هرمس وآغاثاذيمون وفيثاغورس آورده‌اند . گويا در عصر خود به وى « سوفوس » يعنى حكيم مىگفته‌اند .

ثالس نيز بشيوهء حكماى إيراني ومغان در أمور سياسي واجتماعي وتأمين آزادى وعدالت وسعادت مردم دخالت مىكرده وطرفدار حكومت حكيمان فرزانگان بوده است ؛ وبتعبير ديگر مصطلح ، حكمت عملي را در كنار حكمت نظري ، وحكمت نظري ودانش وبينش را براي عمل وزندگى وتأمين سعادت بشر مىخواسته است .

به وى نسبت داده‌اند كه آب را مادة المواد مىدانسته ، ودر رياضيات ( هندسه ) قضايايى از وى برجاىمانده كه مشهور واز مبادى علم هندسه است .

آناكسيمانوس

آناكسيمانوس

هم‌زمان با تالس ملطى حكماى ديگرى نيز بوده‌اند كه در كتب تاريخ فلسفه بنامهاى فيثاغورس وآناكسيمانوس وأنكساميندروس برمىخوريم .

آناكسيمنوس را شاگرد ثالس دانسته‌اند اگرچه هرگاه در گذشت أو را 580 ق . م بدانيم ( كه تقريبا زمان تولد فيثاغورس است ) ووفات تالس را كه 547 ق . م است با آن مقايسه كنيم ، درگذشت تالس سى وسه سال پس از وى - ودر نتيجة - اين گفته يا احتمال ، ضعيف خواهد شد .

نظريهء معروف أو دربارهء « آرخه » - بيونانى مادة المواد وأصل أشياء در آفرينش - آن بوده كه « هوا » را أصل ومبدأ أشياء مىدانسته است . برخى از متأخرين مقصود وى را


( 1 ) رسالة في الحدوث ، ملّا صدرا ، ص 14 - 15 .