المظاهر الإلهية في أسرار العلوم الكمالية — الصفحة ١٠٥
ذره‌گرايان
اين نظريه نزديك به نظريهء تشكيل كهكشانها وستارگان بزرگ وكوچك از سحابيها ( يا توده‌هائى از ذرات آسمان فضايى بيشكل ) است .
ذره‌گرايان
ذره‌گرايان
بسبب نظريهء خاص نيمه مادي لوقيبوس وذيمقراطيس - وتا اندازه‌اى شاگرد آنان اپيكوروس - مكتب خاصي را به آنان اختصاص داده‌اند كه به نام مكتب « ذره‌گرايان » ( ذريّون - اتميستها ) معروف شده است .
از ويژگيهاى اين حكما آن است كه آراء ديگر حكماى پيشين - با تمام تعارضاتى كه در آنها ، در نوشتارهاى غربيها وانمود مىگردد - در اين مكتب با هم آشتى دارند وبصورت يك نظريه هماهنگ ذو اجزاء پديدار مىشوند ؛ وبتعبير نويسندگان اروپايى ، هم تفكر « ايونى » در آن هست وهم أفكار فيثاغورى وهم عقائد حكماى ايليائى ، واين مؤيّد همان گفتهء ماست كه اين حكما در حقيقت با يكديگر تعارض وناسازگارى در عقيدة نداشته‌اند وهمه در يك زنجيره وجريان تاريخي حكمت - يعنى در خط حكمت اشراقي بازمانده از فارس وإيران وأصولا مشرق زمين - بوده‌اند .
گفته مىشود ذيمقراطيس در زمان پيرى خود سقراط را درك كرده وأفلاطون را ديده وهمان‌گونه كه گذشت به « مشرق زمين ومصر وعراق وإيران وشايد هندوستان » سفر كرده وبقول يك مؤرخ فلسفه « اثر أو در حكم دائرة المعارف بزرگى شبيه دائرة المعارف أرسطو بشمار مىرفته است » « 1 »
نكته‌اى كه بايد در اينجا يادآور گرديد آن است كه همان‌گونه كه مىدانيم حكمت اشراقي در قديم مجموعه‌اى از فلسفه وعلوم گوناگون واخلاق عملي بوده ، ولى اين
( 1 ) فلسفه‌هاى بزرگ ، پير دوكاسه ، ص 26 ( فارسي ) .