قاموس البحرين ( فارسي ) — الصفحة ٣١٦

فصل چهارم در بيان آنكه استثناى از أنا مؤمن به إن شاء الله جائز است يا نه

خاتمه

خاتمه

من لم تبلغه دعوة الإسلام « 1 » فإن اعتقد وحدانية الله تعالى و عدله فحكمه حكم المسلمين و هو معذور فى جهله بأحكام شريعة الإسلام « 2 » . و إن اعتقد الشرك و التعطيل فهو كافر . و إن لم تبلغه دعوة نبىّ آخر لم يكن مكلّفا و لا يكون له ثواب و لا عقاب . و إن بلغه و لم يؤمن به كان مستحقّا للوعيد على التأبيد . و إن لم يعتقد شيئا لا توحيدا و لا كفرا فليس بمؤمن و لا كافر .

فصل چهارم در بيان آنكه استثناى از أنا مؤمن به إن شاء الله جائز است يا نه

فصل چهارم در بيان آنكه استثناى از أنا مؤمن به إن شاء الله جائز است يا نه

بدان كه در استثناى از أنا مؤمن به إن شاء الله اختلاف است :

قومى كه طاعات را داخل در ايمان مىگويند ، نزديك ايشان اين استثنا در حال و استقبال بر سبيل اطلاق جائز است ، و اين قول عبد الله بن مسعود و قول بعض صحابه و تابعين است - رضى الله عنهم - و مأخوذ امام شافعى - رحمه الله - همين قول است .

و نزديك بعض ديگر از ايشان اين استثنا در حال جائز نيست ، و در استقبال جائز است ، و اين قول جمهور معتزله و خوارج كراميّه است .

و قومى كه ايمان را عبارت از تصديق مىدارند ، بعضى از ايشان قائلند كه اين استثنا جائز است ، و اين قول ابو سهل صعلوكى و قول ابن فورك است .

و بعضى ديگر از ايشان بر آنند كه استثنا جائز نيست ، و اين قول ابو حنيفه است - رضى الله عنه - ؛ چه او « أنا مؤمن حقّا » مىگويد و « أنا مؤمن إن شاء الله » جائز نمىدارد ؛ و قول اصحاب او و قول بعض متكلمان همين است .

( 1 ) . اصل : لإسلام . ( 2 ) . اصل : لإسلام .