منتخب التواريخ ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٢٤

نصير الدين محمد همايون پادشاه غازى

مرغان صفت شاه فلك مرتبه خوانان * بر شاخ درختان چو خطيبان منابر

خاقان معظم شه جم قدر همايون * كش هست قوى دست و دل از قدرت قادر

از دانش او دانش اصحاب بصيرت * وز بينش او بينش ارباب بصاير

منهى چو حرام است در احكام شريعت * اقبال نمايد به مراعات اوامر

جمع آمده بهر ظفر لشكر اسلام * آحاد سپاهش ز دليران عساكر

زير علم فتح به ميدان سعادت * بادش كرم لم يزلى حافظ و ناصر

اى با كف جود تو قوام همه اشيا * قايم به دم تيغ تو اعراض و جواهر

در روز ازل بود خداوند جهان را * مقصود وجود تو ازين چنبر داير

جبريل اگر بار دگر وحى بيارد * در شأن تو ظاهر شود آيات ظواهر

هر نكتهء حكمت كه لب لعل تو فرمود * مشهور جهان شد چو حديث متواتر

مبنى است كه شرح كتب فن رياضى است * تصنيف متين تو ز ايجاز « 1 » دواير

كس دانش بسيار ترا چون كند انكار * انكار بديهى نكند غير مكابر

احصاى كمالات تو كردن نتوانم * كاندر همه فنها شده‌اى كامل و ماهر

با عقل حكيمانه و اقبال تو دارد * نفس ملكى نسبت اجناس مشاهر

جود تو به نوعيست كه در ساعت بخشش * ناخواسته دانى همه حاجات ضماير

اين معما به اسم كبار از اوست ، بيت :

مصحف است آن رو « 2 » و آن خط آيت جور و جفاست * عارض آن دلستان بىبهره از خال وفاست

وفات مولاناى مذكور در سنهء نهصد و شصت و شش ( 966 ) بود و ميرامانى كابلى تاريخ او گفته كه ، قطعه :

وا حسرتا كه نادرى نكته‌دان برفت * آن نادرى كه داد سخن داد در جهان

جستم به رسم تعميه تاريخ فوت او * گفتا خرد كه رفت يكى از سخن‌وران

ديگر شيخ ابو الواجد « 3 » فارغى است كه به غايت درويش مشرب بود به شيرين زبانى مشهور . از اشعار اوست ، بيت :

( 1 ) . نسخه : ايجاد . ( 2 ) . در هر سه نسخهء بداؤنى : ابرو . ( 3 ) . نسخه : ابو الواحد . در نفائس المآثر : ابو الواجد شيرازى ، آمده است .