همايون نامه ( تاريخ منظوم حكيم زجاجى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٨٨

خبر عمرو بن سعيد بن ابى عاص با عبد الملك بن مروان بن حكم بن ابى عاص و كشتن عبد الملك عمر بن سعيد

40 هوا پر ز نم بود و هنگام دى * سپاهى گران با شه نيك‌پى

سوى عين . . . از ره گذار * ز ياران شب و روز بد گيرودار

هوا پر ز نم چشم‌ها پر ز نم * جهان سربه‌سر بود [ پردرد و ] غم

زمين گشت مانند درياى نيل * چنان راه از گل ببريد پيل

سرافراز عبد الملك چند ماه * در آن « 1 » بوم‌وبر كرد آرامگاه

45 به شهر دمشق اندرون عمر مير * طمع كرد در كارهاى خطير

امامت طلب كرد مرد كريم * بر او كرد بيعت سپاه عظيم

همه شام شد زير فرمان مرد * سزاوار بود او برآن كاركرد

به عبد الملك ز آن خبر شد نهفت * فرو ماند آنجاى و چيزى نگفت

نكرد التفاتى بر آن كار هيچ * اگرچند مى بر دلش بود پيچ

50 بكرد اندر آن بوم‌وبر او [ قرار ] « 2 » * زمستان برفت و درآمد بهار

روان شد به شهر دمشق از فراز * به گردش سپاهى همه رزم‌ساز

گرفت آن بروبوم را در « 3 » حصار * به شهر آمد [ ند ] عمر و چندى سوار

يكى روز عمر آن سرافراز مرد * همه خلق را در ميان خطبه كرد

چنين گفت كاى بندگان « 4 » خداى * هر آن كاو در اين ملك بگرفت جاى

55 همىگفت اگر نجر ( ؟ ) بر درشت ( ؟ ) * كه دوزخ مرا گشت و دارم فت ( ؟ )

هر آن كس گنه كرد دوزخ وراست * به جنت « 5 » رود بىگنه روى راست

من اين خود نگويم به پيش [ مهان ] * بلى گويم از آشكار و نهان

خداراست بىشك نعيم سعير * منم بندهء مستمند و حقير

به دست من آن است اى اهل دين * كه با كس نباشم به خشم و به كين

60 [ مدارا ] كنم با همه كس به راى * كسى را نجنبانم اينجا ز جاى

اگر با شما زندگانى كنم * مبادا كه با كس گرانى كنم

كنم از شما دور اندوه و رنج * نباشم حزين در سراى سپنج

[ نبندم ] در خويش بر روى كس * نباشد مرا نيز مير جرس

خوش آمد سران را سخن‌هاى مير * به مرد آفرين كرد برنا و پير


( 1 ) روان ( 2 ) بوموز و زاد ( 3 ) رز ( 4 ) بندكار ( 5 ) به دوزخ