همايون نامه ( تاريخ منظوم حكيم زجاجى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٤٣

خبر مرگ واثق بن معتصم

ز گوينده‌اى داستانى شگفت * شنيدم كه مىگفت اندر نهفت

كه سلطان ملكشاه فرخنده‌بخت * به تابوت پيوست از تاج‌وتخت

به بغداد مرد آن فروزنده شاه * ببردند او را از آن جايگاه

به شهر صفاهان ز بغداد باز * بدان برزن و بوم آباد باز 90

درآن بوم‌وبر دخمه‌اى ساختند * سرش تا به كيوان برافراختند

نهفتند در دخمه آن شاه را * ببستند گردن‌كشان راه را

بزرگى پس از مدتى روزگار * روان شد سوى دخمهء شهريار

براى زيارت گشاده زبان * در آن دخمهء شاه شد مرزبان

در آن قبه پيرى سرافراز ديد * ز راه كرامت به دو باز ديد 95

بپرسيد از آن پير مير دلير * كه اى گشته گردون ز مهر تو سير

ز كى بازدارى در اين دخمه جاى * عجايب چه ديدى ز وحشت‌سراى

جوابش چنين داد فرزانه‌پير * كه بر من بسى مىزند چرخ تير

شبى خفته بودم در اين‌جاى من * فرو بسته چشم گهرزاى من

يكى طرفه بر جانم آمد به گوش * از آن بانگ آمد روانم به‌هوش 100

در اين زير چون اسب مىتاختند * تو گويى مگر گوى مىباختند

سر اين لحد باز كردم به دست * فرو رفتم اى مرد يزدان‌پرست

يكى شمع بردم در اين تيره‌جاى * نه صبر و نه دانش ، نه عقل و نه راى

سر شاه ديدم در اين‌جا نگون * به كردار طاسى به خاك اندرون

در آن كله ، موش آشيان ساخته * در او بچه كرده مكان ساخته 105

يكى موش از گربه‌اى صعب‌تر * از اين سو بدان‌سو همىبرد سر

سر شهريارى كه خورشيد و ماه * در آن سر نكردى به تندى نگاه

كلاهش بدى تاج بر تخت زر * چنان بد ز دست فلك پىسپر

كه شد مسكن موش ، مغزش ببين * در اين خانهء ريو ايمن نشين

مرا خون ز مژگان به رخ بردويد * زدم دست و پيراهنم را دريد 110

به دل گفتم اين ، آن سر پادشاست * كه تاجش كله بود ، بر فرق راست

به ملك جهان برنياورد سر * به خاك اندرونش ببين پىسپر

مكن سرفرازى به تاج و به تخت * كه چون از تو شد روز اقبال و بخت