همايون نامه ( تاريخ منظوم حكيم زجاجى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦١٠

خبر قتل افشين كه چون بود

110 به آران روان كن اميرى دگر * كه دارم ز دست تو پرخون جگر

فرستاد افشين اميرى چو باد * بر منكجور « 1 » مرد بىدين‌وداد

چو آن مير با نامداران كار * بيامد ، بشد منكجور در حصار

بغا بر در قلعه شد جاىگير * روان شد ز هر دو طرف سنگ و تير

مهى منكجور زار و محصور بود * در آن قلعه نالان و رنجور بود

115 چو شد از دل و جان خود نااميد * بر او تيره شد روى روز سپيد

ز بالا به زنهار آمد به زير * شكم گرسنه مانده از عمر سير

ببردند زارش به بغداد باز * بر معتصم شاه گردن‌فراز

بپرسيد از او شهريار جهان * كه عاصى چرا گشته‌اى بر مهان « 2 »

چنين داد امام جهان را جواب * كه افشين ورا كرد بىخوردوخواب

120 به من گفت در قلعه شو در ببند * مينديش از دور چرخ بلند

كه من اندراين كار يار توام * به هنگام دى نوبهار توام

دل معتصم شد ز افشين دژم * بفرسود جانش ز اندوه و غم

خبر شد به افشين ز اندوه مير * سيه گشت رويش به كردار قير

به دل گفت كز وى شدن « 3 » در گريز * به‌آيد كه با جان شيرين ستيز

125 نشستن به نزديك سوراخ مار * برآرد به ناگه ز جانم دمار

شد اين مرد با من دگرگون به راى * ببردند جان و دلش را ز جاى

چنان ز آتش خشم من گشت تيز * كه خواهد مرا سوختن زاين ستيز

ببايد كنون كشتى [ اى ] ساختن * نهفته به آب اندر انداختن

بياورد نجار حالى چهار * يكى كشتىِاى كرد سخت استوار

130 ورا لنگر و بادبان كرد و تير * گرفتند درزش سراسر به قير

شبى با خود افشين در انديشه بود * درونش ز انديشه چون بيشه بود

كه اين كشتى و آب و خاك است و باد * چرا داد بايد به غم جان شاد

يكى دام سازم من اندر نهفت * كز آن دام هر تن بماند شگفت

يكى بزم سازم چو خرم بهار * بريزم مى و نقل از هر كنار

( 1 ) منكجر ( 2 ) گشته‌اى بدنهان ( 3 ) شدند