همايون نامه ( تاريخ منظوم حكيم زجاجى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٤٢

خلافت معتصم هشت سال و هشت ماه و هشت روز

همان پنجمين مرد ، هارون بود * كه وصفش ز اندازه بيرون بود

ششم نازديده امين آمده است * كه از آسمان بر زمين آمده است

25 يقين هفتمين است مأمون امام * بزرگ است اولاد اين نامه ( ؟ ) نام

ببين معتصم هشتمين سرور است * مثمن از اين نام نام‌آور است

ورا هشت فتح است در عمر خويش * بزرگيش باشد ز اندازه بيش

همان سال عمرش چل و هشت بود * ندارد غمت چونگه برگشت سود

ز هفت اخترش چون گرفتند فال * نبد عمر او جز چل و هشت سال

30 ورا در خزينه چو بربست بار * درم هشت ره بد هزاران هزار

غلامان تركش به وقت شمار * فزون بود از هشت ره ده‌هزار

بر اين بر فزون هشت ره يك هزار * غلامان بدندش چو سوزنده نار

ورا هشت دختر بد و هشت پور * منور يكايك چو قنديل نور

ز هرچ آن تو دانى ورا هشت بود * ز هفت اختر او گوى دانش ربود

35 چو بنشست بر جاى مأمون امير * محمد « 1 » بد آن روز او را وزير

به گفتار او دخت طلبون ( ؟ ) بخواست * وز آن‌جاى شد كار شاهيش راست

بر او خيل نيت به طرسوس كرد * در آن كار فرزانه افسوس كرد

از آن‌جا بيامد به بغداد باز * گشاد اندر آن‌جا در داد باز

خبر شد ز شهر سپاهان برش * ز همدان و كاشان و هر كشورش

40 كه رفتند در كيش بابك تمام * اميران و هركس كه بد خاص‌وعام

بفرمود اسحاق را شهريار * كه بگزيد از خيل شه سى هزار

سوى رزم بابك شد آن بىقرين * كمر بست مانند شير عرين

بشد بر سر بابك خرمى * كز او شوم‌تر كس نديد آدمى

برآويخت با بابك ، اسحاق مير * ميان اندرون بد بسى داروگير

45 سرانجام بر بابك آمد شكست * بداختر از آن رزم زنده نجست

چنين فتح در روز نوروز « 2 » بود * فلك از تن مشركان جان ربود

به عيد آن سگان جمله قربان شدند * ازآن‌پس كه يكسر پريشان شدند


( 1 ) محمد بن عبد الملك ( 2 ) ترو نه