همايون نامه ( تاريخ منظوم حكيم زجاجى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٧٤

احوال گوينده با مخدوم سعيد طاب مثواه « 2 »

چنين داده بد نازديده جواب * كه گفتار تو هست عين صواب

ازاين‌پس به تحصيل روى آورم * شده آب دانش ، به جوى آورم

310 نياسايم از درس و تكرار من * شب و روز باشم در اين كار من

سحرگه دوان رفت بر كار خويش * در آن باغ مىكرد تكرار پيش

چو هارون ورا ديد زآن‌گونه مست * گرفته يكى شاخ سنبل به دست

به دو گفت تكرار تو اين بود * مه و سال كردار تو اين بود

امين گفت اى شاه بستان شراب * چو من شو در اين باغ و بستان خراب

315 چو بلبل در اين باغ تكرار كن * گل و سنبل و نسترن يار كن

مرا نيست دل جز به آواز چنگ * رخم از مى لعل به لاله رنگ

دوم روز هارون روشن‌ضمير * ز پنهان مأمون ، به كردار تير

بشد آزمون را به جايى نهفت * بزد تكيه « 1 » برجاى [ و ] چيزى نگفت

ورا ديد پيش كسايى به‌پاى * همىخواند قرآن به عقل و به راى

320 اگر نامبرده خطايى بكرد * چو پيلى به‌پاى آمد آن پيرمرد

چو آتش بزد چند چوبش به خشم * بباريد خونابه مأمون ز چشم

چو وقت نماز اندرآمد به‌پاى * كسايى ناستاد و مىبد « 2 » به جاى

نشسته نمازى همىكرد پير * به دو گفت مأمون دانش‌پذير

زنى چوب بر پاى بىرسم‌وساز * نشسته كنى سرفرازا نماز

325 ز گفتار او ماند هارون شگفت * چو جان مهر آن ماه در دل گرفت

به دل گفت كاو برد خواهد شهى * ز گيتى ورا مىبرازد مهى

چو روزى خجسته بود ، دار ياد * پديد آيد از اول بامداد

به مرو اندرون بود مأمون امير * همه كارها كرد موزون خطير

. . . برد سوى خطا تاختن * كه آورد برده ز چين تا خُتن

330 زمانى به هندوستان رفت شاه * ببرد اندرآن بوم و برزن سپاه

از آنجا بياورد بىمر اسير * به گرز و به نيزه ، به شمشير و تير

گهى تاختن كرد تا زنگبار * فرو داد زآن مشركان بىشمار

( 1 ) بود ( 2 ) بد جاى