همايون نامه ( تاريخ منظوم حكيم زجاجى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٤٧

حكايت

چو از جفت خانه تهى يافتم * چو باد و چنان برق بشتافتم

شدم اندر آن مطبخ تار و تنگ * گرفتم سر زلف دلبر به چنگ

كشيدم ز بالا به زانوش در * بدان تا خورم زآن لب نوش بر

مجالم نبد گردش جا به پاى ( ؟ ) * خماش ( ؟ ) برخواندم اى پاك‌راى

دلم اندر آن كار بىشرم بود * عرق كرد رويم ، سرا گرم بود 20

ستردم عرق را به دست از جبين * بماليدم از بيخودى بر زمين

زمين سربسر گرد انگشت بود * چه گويم كه كارى قوى زشت بود

ستردم دمادم خوى از روى خويش * سيه شد رخم همچو ابروى خويش

از آن روسياهى نبودم خبر * بيامد يكى ناگهان پيش در

مرا از برون تيز آواز داد * از آن خانه بيرون دويدم چو باد 25

بپوشيدم از بيم زن جامه زود * سيه‌روى رفتم برون همچو دود

ز خانه به تعجيل ، بىقال‌وقيل * برفتم به دار القضا با وكيل

هر آن‌كس كه مىديد رويم به راه * به خنده همى كرد در من نگاه

مرا ديد زآن‌گونه چيزى نگفت * و ليكن به خنده چو گل مىشكفت

سيه‌روى رفتم به دار القضا * مرا دست دل بسته برهم قضا 30

نشستم در آن دست مسند سياه * سيه‌تر از آن مسند ، اى دين‌پناه

چو انبوه شد خلق در پيش من * اگر بود بيگانه ، گر خويش من

بخنديد هركس به من بنگريد * كسى در جهان آن شگفتى نديد

يكى را . . . در زمان برگماشت * كه آورد آيينه در پيش داشت

چو كردم در آيينه ناگه نگاه * چو ديدم رخ خويشتن را سياه 35

سياهى مرا كرد از خنده سست * بجستم از آن جاى برپاى چست

به چشمم جهان جمله تاريك بود * بلى چشمهء آب نزديك بود

بشستم بدان‌سان كه بد روى و دست * وز آنجا به خانه شدم همچو مست

سيه‌روى و بىدست و بىپا شده * ميان همه خلق رسوا شده

. . . پيش من هيچ نيست * مراد دل . . . 40

مرا زاين بتر حالى افتاده است * به بازى فلك داد من داده است

مرا هم كنيزى است چون ماه و مهر * سمن‌ساقى و گلرخ و خوب‌چهر