همايون نامه ( تاريخ منظوم حكيم زجاجى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٩٧

خبر فتوح يزيد بن مهلب

به مردى همه روم هموار كرد * فزون بود از چرخ دوار مرد

وزآنجا بيامد به سقلاب و روس * بدان‌گه كه برخاست بانگ خروس

خبر فتوح يزيد بن مهلب

خبر فتوح يزيد بن مهلب

همه روس و سقلاب را رام « 1 » كرد * در آن بوم‌وبر مهتر آرام كرد

وز اين روى فرزند مهلب دلير * برون آمد از بيشه مانند شير

به گرگان و سارى روان شد ز راه * در آن بوم‌وبر بود بىمر سپاه

بر آن خيل بد مهترى صول نام * فرو مانده چون مرغ زيرك به دام

رسولى فرستاد و زنهار خواست * به نزد يزيد آن شه داد و راست 5

دهستان يكى شهر باشد بزرگ * در او مردمان جمله تند و سترگ

ورا مرد فرخنده زنهار داد * برون شد ، ورا نزد خود بار داد

كسان تو را گفت دادم امان * برون آى خرم‌دل و شادمان

اگر هيچ‌كس را ز من زينهار * نباشد در اين برزن و بر ديار

برفتند بيرون به كردار دود * بر صول سنبل ( ؟ ) فزون‌تر نبود 10

به شهر اندرون بد سپه سى هزار * كشيدندشان سخت اندر حصار

دهستان به يك ماه بگرفت شاه * گرفتند و بردند بيرون سپاه

ز مردان يكى مرد زنده نماند * ز خون بر سر خاك جيحون براند

زن و كودك و خرد « 2 » را برده كرد * به يك ره ز مردان برآورد گرد

بزرگان گرگان خبر يافتند * از آن بيم چون باد بشتافتند 15

برفتند نزد يزيد آن سران * به پيش اندرون حمل‌هاى گران

گرفتند بر خويش باج و خراج * نبردند با جان شيرين لجاج

از آنجا بشد سوى مازندران * به پيرامن او سپاهى گران

چو شد شاه مازندران باخبر * از آن خيل ، آورد لشكر بدر

دو لشكر نهادند سر سوى جنگ * چو گرگ و گراز و چو شير و پلنگ 20


( 1 ) دام ( 2 ) خورد