همايون نامه ( تاريخ منظوم حكيم زجاجى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٧٠

خبر رفتن قتيبة بن مسلم و گرفتن بيكند

175 بگفتند آن بت‌پرستان شوم * كه بشكافد اين‌دم همه مرزوبوم

ز شومى اين آتش تابناك * شوند اين نفس ، نامداران هلاك

به يك دره آتش بتان را بسوخت * چو آن آتش شعله‌زن برفروخت

در آن شهر از بت نشانى نبود * وز آن كار كس را زيانى نبود

در آن بوم‌وبر دخترى يافتند * فروزان‌تر از اخترى يافتند

180 به اصل و نسب بود از يزدگرد * نگه كن به تأثير اين هفت گرد

فرستاد آن نازنين را به شام * به نزد وليد آن شه شادكام

ورا جفت خود كرد حالى وليد * بيامد از آن ماه تابان يزيد

به يك سال آن نامدار سترگ * قوى كرد از آن‌سان دو فتح بزرگ

سمرقند و خوارزم زاين‌سان دو شهر * گرفت آن دلاور به كين و به قهر

185 برادر بد او را يكى تيزوير * به سغد و سمرقند او گشت مير

مغيره سوى شهر خوارزم شد * ازآن‌پس كه آن فتنه و رزم شد

قتيبه به مرو آمد از راه باز * زمان تا زمان كار شد برفراز

دوم سال بستد ز خلج خراج * چو فرغانه بگرفت آمد به چاج

عشر خواست بىمر ز هر بوم‌وبر * هماى سعادت برآورد پر

190 بيامد برش لشكر از هر ديار * چو بشمرد افزون بد از چل هزار

روان شد از آن جايگه تا خجند * فرستاد لشكر فراوان به كند

به شش ماه بگشاد آن شهر نغز * سرافراز بد مرد پاكيزه‌مغز

بياموخت آن مردمان را نبى * بسى كرد مسجد به هر جانبى

شد از سعى آن مرد والاتبار * مسلمانى آن جايگاه آشكار

195 كنون كار حجاج ملعون شنو * سخن‌ها بدين شعر موزون شنو

دلش ز آل مهلب در انديشه بود * بر ايشان در ظلم و كين برگشود

ز قول منجم دلش ريش بود * از آن كار بىدانش و خويش بود

يزيد جوانمرد را بند كرد * به تيغ بدى قطع پيوند كرد

همه ملك و مال ورا برگرفت * ز جورش فلك دست بر سر گرفت

200 برادر سه بودند از ايشان به جاى * سوى قلعه بردندشان بسته‌پاى

شب و روز فرمود كردن عذاب * بدانديش حجاج بىجاه و آب