آغاز و انجام ( فارسي ) — الصفحة ١٠٠

پيشگفتار

بر آن مىباش تا يا بى سخن را * به آرامى گشا درج دهن را

صوابست اينكه بنمايى تثبت * زبان را بازدارى از تعنت

رسالهء وحدت از ديدگاه عارف و حكيم در اين مرصد اسنى و مقصد أعلى ، طالب حق را چراغ فرا راه اوست .

بدان كه مرحوم سيد حيدر آملى در جامع الاسرار جناب خواجه رسالهء آغاز و انجام را بدين عبارت نام مىبرد :

و منهم المولى الاعظم ، سلطان العلماء و المحققين ، برهان الحكماء و المتكلمين نصير الحق و الملة و الدين الطوسى قدس اللّه روحه العزيز فانه ذكر فى « فصوله فى الاصول » كلاما حسنا دالا على هذا المعنى ، شاهدا باتصافه فى طريقه و تحقيقه فى سلوكه - و بعد نقل كلامه فى معرفة اللّه تعالى ، قال السيد رضوان اللّه تعالى عليه :

و الحق أن هذا الكلام حجة قاطعة من طرف العلماء الالهيين على العلماء الرسميين من لسان مثل هذا الشخص الذى هو حجة واضحة من بينهم بالعلم و الفضل ، و علم قائم من جملتهم بالشرف و الرتبة .

و ايضا ليس كلامه فى هذا الباب منحصرا فى هذا بل له رسائل و كتب فيه أقلها « أوصاف الاشراف فى السير و السلوك » و « آغاز و انجام » و غير ذلك 1 از اين عبارت سيد معلوم مىشود كه اين رساله از همان آغاز به آغاز و انجام شهرت يافت .

( 1 ) - ( ص 492 و 493 جامع الاسرار ط ايران )