وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — الصفحة ١٦٢

از 5 شعبان 1299 مطابق 22 جون 1882

جمعى مشار اليه جناب قوام الملك امضا گذارده است .

ديگر آنكه داراب خان به جناب صاحبديوان نوشته بود كه حضرت و الا ظل السلطان محض توسطى كه جناب معظم اليه از مشار اليه كرده بودند نهايت التفات را دربارهء مشار اليه كرده‌اند كه اطمينان حاصل كرده است .

ديگر آنكه جناب قوام الملك قرار گذارده‌اند كه محصلى همراه فتحعلى خان نيريزى برود به نيريز ، هركس كه فتحعلى خان را مىخواهد جزو جمع مشار اليه شود و هركس از مشار اليه شاكى هستند به كس ديگر واگذار كنند و ميرزا يوسف كه الان ضباط نيريز است معزول ( شده ، بايد ) مراجعت به شيراز نمايد .

ديگر آنكه تنخواهى كه از شخص فارسى در كاروانسراى مشير الملك شب سرقت كرده بودند و حكومت دالان‌دار را حبس كرده بودند و تنخواه را از او مىخواستند ، مشار اليه را با يك دههء فراش فرستادند در كاروانسرا چوب بسيار زدند كه تجار ساكن آنجا پول رويهم كرده بودند كه دالان‌دار را مرخص نمايند . شخص فارسى كه اين قسم را ديد از تنخواه خود گذشت و دالان‌دار را مرخص نمود .

ديگر آنكه حاجى هادى نام جديد مقدار بيست و چهار من ترياك قلابى داشته ، حكومت مطلع مىشود فورا حكم مىنمايند در گمرك شيراز تماما در آتش ريخته آتش زدند كه منبعد كسى ترياك قلابى خريد و فروش ننمايد .

ديگر آنكه عاليجاه ميرزا عبد الله پيشكار قوام الملك فرمان مستوفىگرى از اعليحضرت شهريارى شرف صدور يافته بود ، خلعتى از جناب جلالت مآب صاحب ديوان به او مرحمت شد ، در منزل خود جميع اعيان و بزرگان فارس را وعده خواسته بود و تشريفات زياد به جهت اين منصب جديد خود قرار داده خلعت پوشيد .

ديگر آنكه جناب نصير الملك روز دوازدهم ماه شعبان روانهء بوشهر گرديد .

ديگر آنكه جناب جلالت مآب صاحب ديوان خيال دارند كه منع حمل جنس به خارج را بنمايند زيرا كه مىگويند امساله در فارس حاصل موجوده را سن خورده و زردى زده است ، معذالك جنس كمال بىتسعيرى را دارد ، در بيرونها گندم خروارى هيجده قران و بعضى جاهاى ديگر خروارى يك تومان و دورازده قران است . ديگر آنكه امساله در فارس ترياك خوب نشده ، تماما يا سم‌زده يا سن خورده است ، از هر پيمان زمين كه بايد دو من يا سه من ترياك عمل بيايد دو سير يا پنج سير عايد شده است ، با وجوده قيمتش ارزان است ، از يك من پنج تومان الى شش تومان تا به حال زياد نشده است .

ديگر آنكه از قرار مذكور حاجى ميرزا صادق خان كارگزار سابق شيراز را خيال مأمور كردن به بصره دارند ، ولى از قرار تقرير خودش ممكن و مقدور حركت از شيراز را ندارد چونكه قروض زياد دارد .

ديگر آنكه مقرب الخاقان ايلخانى و ايلبيگى قشقايى خلعت عاملى طايفهء قشقايى را