وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — الصفحة ٨١
از 20 محرم تا 17 صفر 1295
سال 1295 وقايع اتفاقيه دار العلم شيراز
سال 1295 وقايع اتفاقيه دار العلم شيراز
از 20 محرم تا 17 صفر 1295
از 20 محرم تا 17 صفر 1295
از قراريكه محمد رضا خان بيگلربيگى شيراز تحقيق و خانه‌شمارى خانه و مخلوق شيراز را كرده است امسال اين است كه شهر شيراز شش هزار و پانصد خانه دارد و مخلوق تمام شهر شيراز از روى سرشمارى قريب شصت هزار نفرى سكنهء شهر ميباشند .
ديگر آنكه شخصى شب هنگام همشيرهء خود را با تفنگ ميكشد ، همان شب گزمه‌هاى شهرى او را ميگيرند و در محبس بيگلربيگى او را حبس ميكنند . على الصباح مراتب را خدمت نواب و الا عرض ميكنند . شخص قاتل را احضار ميفرمايند و تحقيق ميكنند ، چنانچه مسموع شد ، ضعيفهء مقتوله بدعمل بوده و برادرش از اين جهت او را كشته است . نواب و الا حكم به بريدن دستش دادند ، دو روز بعد از بريدن دستش فوت گرديد .
ديگر آنكه از بابت چند فقره دزدى كه در شهر اتفاق افتاده بود ، بيگلربيگى قدغن اكيد در بدست آوردن دزد نمودند . شب هنگام دزدى را كه ميخواسته به خانهء شخصى به دزدى برود كدخداى محلهء ميدان شاه او را ميگيرد و به محبس ميبرد ، چون آن شخص را اذيت مينمايد ابراز دزديهايى كه كرده بوده است ميدهد . بعضى اموال را كه تلف نكرده بوده است به عين پس‌گرفته به صاحبانش رسانيدند ، دزد را هم نواب و الا چوب زده گوش بريدند و حال در محبس حكومت حبس است .
ديگر آنكه شب چهارشنبه سيم صفر مستر حاكرو كه از سمت بوشهر به مأموريت سفارتخانهء دولت بهيهء انگليس روانه‌اند وارد شيراز گرديدند .
ديگر آنكه شب ششم صفر مولود حضرت شهريارى در ميدان توپخانه آتش بازى كردند . در آن شب نواب و الا دو نفر از صاحبمنصبان تلگرافى كه رئيس تلگراف و حكيم تلگراف باشند و عاليجاه مجدت و نجدت همراه مستر حاكرو كه يكى از اجزاى سفارت اعليحضرت پادشاه انگلستان ميباشند ، دعوت به تماشاى آتش بازى فرمودند . نواب نايب الاياله پسر خود را به مهماندارى مقرر فرمودند . صاحبمنصبان نظامى دولت عليه هم همه به لباس رسمى حاضر بودند .
ديگر آنكه نواب احتشام الدوله ده سوار و چهار تفنگدار فرستادند به شيراز خدمت نواب مستطاب و الا كه شيخ مذكور خان را نواب مستطاب و الا بفرستند نزد ايشان . نواب مستطاب و الا چند نفر سوار كرد هم فرمودند كه همراه آنها بروند كه شيخ مذكور خان را در تخت قراول ببرند به بوشهر .