المعجم في آثار ملوك العجم ( فارسى ) — الصفحة ٣١٤

ديباچه

( * 7 ) - تأمّل فى الّتى قلنا . . . :

با دقت بنگر در آنچه گفتيم تا در آن جلال خدا را بيابى كه چه خوب پروردگار و سرورى است خداى تعالى .

( * 8 ) - بدايع : جمع بديعه . تازه‌ها . نوها .

( * 9 ) - رداى قبول : لباس پذيرش . رداء : بالاپوش .

( * 10 ) - كاف و نون : اشاره به آيه 40 سورهء 16 ( النحل ) إِنَّما قَوْلُنا لِشَيْءٍ إِذا أَرَدْناهُ أَنْ نَقُولَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ : ما با امر نافذ خود هرچه را اراده كنيم و گوئيم موجود باش همان لحظه موجود خواهد شد .

( * 11 ) - فحمدا له ثمّ حمدا له . . . :

حمد و سپاس مخصوص اوست ، پس حمد و سپاس مخصوص اوست به‌سبب رداى كرمى كه بر ما پوشانده و شكر و سپاس مخصوص اوست . ، باز هم شكر و سپاس مخصوص اوست به‌سبب اينكه ما را هدايت نمود تا شكر نعمتهايش را نمائيم .

( * 12 ) - طلسم سخنگوى : مقصود وجود آدمى است .

( * 13 ) - تجهيز : آراستن - آماده كردن .

( * 14 ) - عالم قدس : عالم اسما و صفات حق .

( * 15 ) - سيمرغ بلند پرواز عقل : سيمرغ : مرغى افسانه‌اى و موهوم . سيمرغ عقل : اضافه تشبيهى است . عقل كه همچون سيمرغ بلندپرواز است ( از آنجا كه آشيانه سيمرغ را بر بالاى كوه قاف مىدانستند او را بلندپرواز ناميده‌اند ) .

( * 16 ) - طوطى سخندان جان : اضافه تشبيهى است .

( * 17 ) - فِيهِ شِفاءٌ لِلنَّاسِ : اشاره به آيهء 69 سورهء 16 ( النحل ) يَخْرُجُ مِنْ بُطُونِها شَرابٌ مُخْتَلِفٌ أَلْوانُهُ فِيهِ شِفاءٌ لِلنَّاسِ . از درون آنها شربت شيرينى به رنگهاى مختلف بيرون آيد كه در آن شفاء مردمان است .

( * 18 ) - سرّ ثِيابُ سُندُسٍ . . . : اشاره به آيهء 21 سورهء 76 ( الانسان ) . عالِيَهُمْ ثِيابُ سُندُسٍ خُضْرٌ وَ إِسْتَبْرَقٌ : بر بالاى بهشتيان ، لطيف ديباى سبز و حرير ستبر است .