مقصد الاقبال سلطانيه ومرصد الامال خاقانية ( فارسى ) — الصفحة ١٥٤
حواشى و تعليقات
اين باغ ايوان مقرنس نيز داشته است و چهار طاق نيز بدان ساخته بوده‌اند :
چار طاق ايوان مقرنس آن را به طاق مقوس كيوان رسانيده و كنگرهء قصر رفيعش از نطاق مشترى گذرانيد . نقاشان چابكدست در هر خانه كارنامه پرداخته و بر هر غرفه منظره‌اى چون نگارخانهء چين ساخته « در غايت لطف و خرمى گشت تمام » « 1 »
باغ سفيد كه خانه‌هاى نقش و نگار داشته مقر سلطنت بايسنقر ميرزا پسر شاهرخ بوده است و اين طاق‌ها مسلما مينياتورهاى عجيبى داشته است . به همين باغ شاهزادهء هنر دوست فوت شده است و در سال 837 فاتحهء او را اندرين باغ گرفته‌اند .
سيف الدين نقاش كه واحدى تخلص مىكرده است و مرثيه بلند بالائى به مرگ بايسنقر ميرزا به صورت ترجيع‌بند سروده است كه يك بيت آن اينست :
باغ سفيد همچو هنر بىفروغ شد * اينهم نشان طالع و بخت سياه ماست « 2 »
باغ سفيد روى مطالب بالا باغ خيلى باشكوه و نشيمنگاه پادشاهان تيمورى بوده است . سلطان ابو سعيد نيز در آن باغ اجلال نزول مىفرموده است . آنجا كه سمرقندى گويد : سال 868 بيست و دوم ربيع الثانى كه آفتاب نوزده درجهء قوس بود موكب همايون در دار السلطنهء هرات به باغ سفيد نزول اجلال فرمود . « 3 »
در باغ سفيد چهل روز مراسم سوك بايسنقر ميرزا را شاهرخ گرفت . در باغ سفيد نماز جنازه گزاردند امراى كبار و اشراف روزگار نعش را برداشته از درون باغ سفيد تا مدرسه گوهرشاد كه مدفن شاهزاده آنجا مقرر بود . . . روز ديگر حضرت خاقان سعيد به رسم تعزيت در باغ سفيد بنشست و امراى كبار به ترتيب برخاسته و آن حضرت مدت چهل‌روز بر مسند خلافت و مستقر سلطنت مىنشست و هر روز دو شاعر مرثيه‌ها به موقف عرص و محل آنها مىرسانيدند . « 4 »
سال 826 يكشنبه ششم جمادى الاولى بايسنقر ميرزا به باغ سفيد نزول فرمود . « 5 »
در جاى ديگر مطلع : روز ديگر به موجب اجازت سلطان هفت كشور
( 1 ) مطلع سعدين سمرقندى جزء اول ص 190 ( 2 ) ر ك مطلع سعدين جزء دوم ص 661 بكوشش محمد شفيع ( 3 ) مطلع جزو سوم ص 1278 ( 4 ) مطلع جزء دوم ص 660 ( 5 ) مجمل فصيحى ص 252 ج 3