مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٩٠

طبايع اهالى بلاد ايران « 1 »

به قرار سنواتى در پاركش يك ضيافت نمايانى نمود ، از داخله و خارجه ، در آن‌جا به شام مدعو ، بودند چراغان و آتشبازى مفصلى شد . شاه در عصر آن روز به باغ اتابيك آمد .

خيلى به او خوش گذشت و يك انگشترى از دست خود درآورد و به دست اتابيك كرد .

اتابيك چند دفعه پاى شاه را بوسيد . گفتند در روز چهاردهم جمادى الثانيه كه شاه به باغ اتابيك آمد قمهء جواهر از كمرش باز شد . خيلى اتابيك از اين واقعه بدحال شد .

ميرزا رضا خان دانش ملقب به پرنس ارفع الدوله وزير مختار سابق پطرزبورغ ، پس از آن‌كه براى حضور در مجلس انعقاد صلح در شهر لاهه پايتخت هلاند از طرف دولت ايران رفت در آن‌جا نطقى نمود . آن‌گاه آن مطالب را به شعر درآورد . به ده زبان او را ترجمه كردند و در روزنامه‌هاى خارجه به طبع رسانيدند و اين افتخار بزرگى از براى ارفع الدوله مىباشد و تا حال هيچ مطلبى به ده زبان ترجمه نشده .

در عشر سوم جمادى الثانيه ، مجبورا وزير دربار از رياست ضرابخانه استعفا كرد به جهت اسباب چينى اتابيك . مىگويند دو كرور وزير دربار فايده برده . بارى اتابيك كار ضرابخانه را به يك نفر بلجيكى مسمّى به مسيو انگلس « 1 » داد و مبالغى بر ضرابخانه افزوده شد و اين كار شكست بزرگى براى وزير دربار است .

شاه به كلى در بيست و ششم جمادى الثانيه ، از سرخه‌حصار به طهران آمد . مىگويند دولت ايران ، به تازه شش كرور ديگر از روسها به‌جهت اداى قروضش قرض كرده و اين كار به تدبير اتابيك است .

در عشر اخير جمادى الثانيه ، وزير دربار از وزارت بنايى و قنايى مجبورا استعفا كرد .

يكباره اتابيك در تمام كارها مطلق العنان شد و ديگر مدعى ندارد . وزير دربار گفت مرا محافظت و طبابت شاه كافى است ، شغل نمىخواهم .

يك دو ماه است كه در اطراف بصره ، ابن الصباح نام كه از اعراب است بر ضدّ دولت عثمانى خروج نموده و قريب بيست هزار جمعيت به دور او جمع است . اين واقعه و بروز طاعون از براى حجاج امسال خيلى بد خواهد گذشت .

( 1 ) . Engels انگلز بلژيكى در اكتبر 1901 به عنوان مدير كل ضرابخانه استخدام شده بود و پسرش در سال 1903 در ماه اوت به عنوان رئيس ادارهء مسكوكات .