مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٢٨

جلد سوم متممهء وقايع سلطنت مظفر الدين شاه قاجار سال 1317 هجرى مطابق 1899 ميلادى

شهرت دارد كه ناخوشى شاه به جهت اين است كه حكيم الملك شاه را نمىگذارد كه هرگز صحيح بشود « 1 » كه مبادا در صحت مزاج ، شاه آن‌طور كه بايد با حكيم الملك همراهى نكند و اسباب بىاعتبارى او بشود .

چند ماه مىباشد كه ميرزا على خان از حكومت انزلى معزول مىباشد . ميرزا عباسقلى خان از طرف معز الملك رئيس گمرك انزلى مىشود .

نصر السلطنه امير اكرم هم كه والى گيلان است حكومت انزلى را به ميرزا عباسقلى خان مىدهد .

سابق معمول بود كه در دول خارجه زبان دربار عثمانى زبان فرانسه بود . اگر از مملكتى به مملكتى كاغذ مىنوشتند بايد به زبان فرانسه باشد . در اين اوقات ، مملكت روسيه قرار داده كه اگر به هر مملكتى كاغذ بنويسد بايد به زبان فرانسه باشد .

در عشر اول ربيع الثانى ، رياست اصطبل توپخانه را از شاهزاده مقبل السلطنه گرفتند و ضميمهء كارهاى سپهسالار نمودند و در عوض رياست ايلات قزوين را به او دادند .

صدراعظم در مجلس دربار نياوران ، در دوازدهم ربيع الثانى ، مىگفت همهء ضررهاى دولت به جهت خوردن مباشرين مال دولت را از بابت اين است كه وزير خزانه در كار خود مستقل نيست .

گمرك بنادر فارس در سالى سيصد و نود هزار تومان برداشت دارد ليكن از دولت ايران تا چند سال قبل ، نود هزار تومان گمركچى اجاره كرد . حال صد و شصت هزار تومان فقط به دولت مىدهد ما بقى را مباشر گمرك مىخورد .

دولت هلاند ، پول سياه در دولت خود سكه مىزند و لاى بار قند كرده وارد ايران مىنمايد .

از قرار تحقيق ، عايد گمركات بنادر ايران هشتصد هزار تومان است . ليكن نصفش عايد دولت ايران نمىشود .

با آن‌كه قدغن كرده‌اند كه از بنادر فارس تفنگ و آلات ناريه داخل نشود ، امسال ،

( 1 ) . يعنى تندرست بشود .