مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢١٧
تلگراف شاه از باغ به ولايات به تاريخ 16 محرم 1316 دستخط مبارك را مخبر الدوله به ولايات تلگراف نمايد :
در ربيع الثانى 1316 ، حكومت كلكته رسما اعلام به مردم شهر شد كه مرض طاعون ديگر در كلكته نيست .
هشتم جمادى الآخره اين سال ، تلگراف رسيد . طبيبى در وينه « 1 » دچار طاعون شد و مرد و پرستارش مبتلا به اين مرض شد .
دهم جمادى الآخره ، بروز طاعون در سمرقند .
قتل امپراطريس اطريش در دهم سپتامبر اين سال در شهر [ اسلو ] « 2 » پايتخت سوئد به دست يكى از مردم ايطاليا بوده . نام امپراطريس اليزابت باشد و اسم قاتل امپراطريس لوئيجى لوك‌شرنى مىباشد .
حقيقت قتل خاقان چين درست معلوم نيست . ليكن به نقد « 3 » مادر خاقان زمام مملكت را به دست دارد .
به جهت بعضى شهرهاى اطراف نيل ، ما بين فرانسه و انگليس احتمال خطر است .
اين سال سيصد و شصت و نه هزار ليره در ماليات چهار ماههء دولت انگليس تنزل به‌هم رسيده و پانصد هزار ليره در منافع گمرك نقصان پيدا كرده .
پس از جنگ اسپانيا و آمريك و شكست و خسارت اسپانيا [ بر ] سر جزيرهء كوبا ، به صوابديد دول ، در 15 جمادى الثانيهء اين سال مذاكرات صلح ما بين ايشان در پاريس شروع شده .
خاقان چين در 21 سپتامبر خود را كشته بعضى گويند او را كشته‌اند .
در روزنامهء عربى است كه سلطان عثمانى حكم داده دو باب مسجد در جزيرهء كريت بسازند يكى موسوم به حميديه و منسوب به نام خود سلطان است عبد الحميد ، ديگرى به نام عثمانيه .
در اين سال 1316 ، يكى از صاحبمنصبان قشون اطريش مسمّى به ژون ماير ، آلت فلكى اختراع كرده كه به واسطهء آن كرهء ماه به‌طورى ديده مىشود كه گويا به مسافت
( 1 ) . وين يا وينه Vien پايتخت اتريش ( 2 ) . Oslo ( 3 ) . به نقد يعنى نقدا ، فعلا ، بالفعل ، اكنون