فارسنامه ناصرى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧٥

ب - نثر مصنوع كتاب :

« . . . نواب سلطان محمد ميرزا در همين ماه ذى الحجه بر اورنگ شاهى قرار گرفت و براى جلوس آن پادشاه ، گفته‌اند :

منت ايزد را كه بنشست از ره عز و شرف * بر فراز مسند شاهى ، شه انجم سپاه

سال تاريخ جلوسش از خرد جستند گفت * « كاش مىبود از ازل سلطان محمد پادشاه »

( وقايع سال 985 - گفتار اول )

« . . . تاريخ جلوس پادشاه جم‌جاه ، شاه عباس را كلمه « ظل اللّه » يافتند و به فكر ديگرى « مروج مذهب » رسيد و بعضى گفتند :

سال تاريخ دل طلب مىكرد * هاتفى بانگ زد كه « ظل اللّه »

و ديگرى گفته :

كرد بر مسند شهنشاهى * چون جلوس آن شه همايون‌گاه

بود چون سايه خداى جهان * سايه انداخت بر عباد اللّه

و ديگرى گفته :

بر مسند خاقانى زد تكيه شه ايران * تاريخ جلوسش شد « عباس بهادر خان »

( وقايع سال 996 )

« در تاريخ اين سفر گفته‌اند :

« گفتا پياده كردم هفتاد حج اكبر »

( وقايع سال 1009 )

« . . . در تاريخ فتح « قلعه گنجه » گفته‌اند :

تاريخ فتح گنجه « كليد شماخى » است ( گفتار اول - وقايع سال 1015 )

« خواجه محمد يوسف قزوينى در تاريخ اين واقعه فرموده است :

چونكه سردار لشكر رومى * داخل ملك ايروان گرديد

در سه مه گرد قلعه چون بنشست * مهره‌ها بر بساط عربده چيد

ماه شوال چون ز بيست گذشت * دهه آخرين به نصف رسيد

دولت شاه دين مساعد شد * لشكر روم منهزم گرديد

پى تاريخ آن خرد گفتا * « آمد امروز شيعيان را عيد »

( وقايع سال 1025 )

« . . . شاه عباس اول . . . در شب پنجشنبه بيست و چهارم ماه جمادى اول اين سال ( : 1038 ) وقت سحر ، داعى حق را لبيك اجابت گفته ، جان را به جان‌آفرين سپرد ؛

بود ظل اللّه تاريخ جلوس * ظل حق تاريخ سال رحلتش »

( وقايع سال 1037 - گفتار اول )

« . . . در اين سال نهرى عميق و وسيع از حوالى حله كنده از نزديكى مسجد كوفه گذرانيده به درياى نجف رسانيدند و در تاريخ اين خيرات جاريه ، گفته‌اند :

شاه اقبال قرين خسرو دين شاه صفى * آنكه خاك قدمش زيور افسر آمد

يافت توفيق كه آرد به نجف آب فرات * آن بشارت به شه از حيدر صفدر آمد

سال تاريخ چو پرسيدم از ايشان گفتند * « آب ما از مدد ساقى كوثر آمد »

( وقايع سال 1042 )