درسهايى از نهج البلاغه ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٢٩٧

رمز مختلف بودن خاكها

رمز مختلف بودن خاكها

رمز مختلف بودن خاكها

رمز اين كه از خاكهاى مختلف جمع آورى شده اين است كه در انسان غرايز و روحيات مختلف وجود دارد و هر خاكى يك خاصيتى دارد . و به همين جهت بعضى افراد سفيد و بعضى سياه و يا سرخ مىباشند ، بعضى حالت خشونت دارند و بعضى نرمش ، بعضى با عاطفه و بعضى بدون عاطفه و . . .

به هرحال خواصّ مادّه در روح بى اثر نيست . و لذا مىبينيم كه نسبت به بچه مثلا دستور مىدهند كه مادر هنگام شير دادن چه غذايى بخورد ، چون شير در روحيات بچه اثر دارد ; روحيات پدر و مادر در هنگام انعقاد نطفه در بچه اثر دارد ، و حتى آب و محيط گاهى اوقات اثر مىكند . به همين علّت خداوند دستور داده است از خاكهاى مختلف جمع كنند . و تا حدودى منشأ غرايز و اميال مختلف همين اختلاف موادّ است .

حتى نسبت به نطفه ، خداوند تبارك و تعالى در سوره دهر مىفرمايد : ( انّا خلقنا الانسان من نطفة أمشاج ) ( 1 ) ; « امشاج » جمع « مَشَج » است به معنى مخلوط ، ما انسان را از نطفه مخلوط خلق كرديم . و علّت اين كه مخلوط را جمع آورده اين است كه مىدانيد نطفه از اسپرم و تخمك تشكيل شده و هر كدام از آنها ژنهاى مختلفى دارد و هر ژنى يك خاصيتى را به وراثت از پدران و مادران سابق منتقل مىكند . چه بسا صفتى از هفت نسل قبل به بچه منتقل مىشود . عامل وراثت در انسان اثر دارد . چيزى كه ناقل صفات مختلف آباء و اجداد است ژنهاى مختلف در سلولهاى نر و ماده است .

در هر صورت مادّه در روح اثر مثبت دارد و يك نوع اتحادى بين روح و مادّه وجود دارد بلكه روح محصول عالى مادّه است . پس علّت اين كه از خاكهاى

1 - سوره انسان ، آيه 2