ظفرنامه ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧٨٦

گفتار در ولادت همايون شاهزادهء سپهر آستان ابراهيم سلطان

و « 1 » صاحب‌قران دين‌پرور نيكواعتقاد ، هرچند به يقين مىدانست كه مجموع حوادث ، البته بىواسطه مستند است به قادر مختار - تقدّست اسماؤه - خاطر خطيرش براين معنى اطلاع داشت كه صانع عالم ، حكيم و عليم است و با آن‌كه وجود همه از محض « 2 » جود اوست ، وقوع اشياء را برحسب حكمت بعضى به بعضى مرتبط فرموده ، چنان كه اختلاف ليل و نهار و تفاوت طباع فصول ازمنهء سال از شتا و صيف و خزان و بهار به مسير شمس معلّق « 3 » ساخته و معرفت هنگام زرع و حصاد و موسم استواى هرگونه بدايع ، از انواع ازهار و اثمار به آن بازبسته و نظام عقد شهور هلالى كه شناختن اوقات عبادات از صوم و حج و زكات موقوف است بر آن ، به تطورات اشكال قمر مربوط گردانيده ، چنانچه از نص يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْأَهِلَّةِ قُلْ هِيَ مَواقِيتُ لِلنَّاسِ وَ الْحَجِّ « 4 » مستفاد مىشود ، پس تواند بود كه فى الجمله اوضاع اجرام علوى ، علامت و امارت ظهور بعضى امور در قوابل سفلى باشد ذلِكَ تَقْدِيرُ الْعَزِيزِ الْعَلِيمِ « 5 » بنابراين اشارت عليّه به نفاذ پيوست و دقيقه‌شناسان صناعت تنجيم و متصديان استخراج مواليد و تقاويم به تخصيص مولانا عبد اللّه لسان 228 كه به رأى صايب و رويّت ثاقب

[ بيت ]

همه زيج فلك جدول به جدول * به اسطرلاب حكمت كرده بد حل

از سر تيقّظ و احتياط زمان ولادت فرخنده نيكو تحرير نموده ، به تحقيق طالع همايون مشغول شدند .

[ نظم ]

ز اخترشناسان آن روزگار * خبر جست از طالعش شهريار

چنين بازدادند شه را جواب * كه گردد بر آفاق مالك‌رقاب

چو از مهد فرق آورد زير تاج * از ايران و توران ستاند خراج

شود ملك گيتى به فرمان او * همه گنج فرماندهان زان او

( 1 ) . ع : + حضرت . ( 2 ) . ع : محضر . ( 3 ) . ع : متعلق . ( 4 ) . بقره / 189 . ( 5 ) . فصّلت / 12 .