ظفرنامه ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٠٤

گفتار در جلوس حضرت صاحب‌قرانى بر تخت سلطنت و جهانبانى

[ نظم ]

ز هفصد فزون رفته هفتاد و يك * قضا گفت شه را كه الملك لك

جهان را كه مىداشت پستى خراب * برآمد ز مشرق بلند آفتاب

مهى را كه پرتو ز كش مىنمود * فلك داد رفعت كه خورشيد بود

تمر آمدش نام يعنى حديد * و من شأنه فِيهِ بَأْسٌ شَدِيدٌ « 1 »

تمور طراغى شه شيرمرد * خديو جهانگير گيتىنورد

و زان پس جهانگير شرقىنژاد * جهان را جوان كرد از عدل و داد

قضا شمع اقبال او برفروخت * عطارد كمربند جوزا بسوخت

قدر بخت او را چو شد مشترى * بياموخت ناهيد خنياگرى

دمش با مسيحا چو همخانه شد * بر او شمع خورشيد پروانه شد

درخشنده شمعى برآمد ز ميغ * ز خور تاج بستد ز مريخ تيغ

سعادت‌قران همچو برجيس شد * ز رفعت مكانش چو ادريس شد

زمين را سراسر همه صحن خاك * بشست آب شمشيرش از ظلم پاك

تبر تيشهء تيغ او بىگزند * ز باغ جهان بيخ آفت بكند

شكوه سپاهش به گرز نبرد * برآورد از كوه البرز گرد

چو كاف ار به حدّت برد نام قاف * پذيرد ز تيغ زبانش شكاف

عدو گو برو خون گرى زهرخند * كزو پايهء تخت شد سربلند

در اين باغ هر شاخ كاو سركشيد * سرش زد به شمشير و بيخش بريد

در اول عزيمت سوى بلخ كرد * همه عمر دشمن ز غم تلخ كرد

سر و پاى خصم و سرا و وطن * زر و سيم اعدا و فرزند و زن

بخست و ببست و بكند و بسوخت * گرفت و نهاد و خريد و فروخت

و از بدايع اشارت و كرايم بشارات آنكه ، اساس تاريخ اين جلوس همايون بر چهار ركن عظيم از حروف منزله قديم واقع شده ، كه صدر سورة البقره « 2 » - كه سنام كلام

( 1 ) . حديد / 25 . ( 2 ) . الم - 71 .