سفرنامه گوهر مقصود ( فارسى ) — الصفحة ٣٣٤
[ اشتهار خبر فوت جناب آقاى حاجى ميرزا حسين ]
خونريزى خواهد بود ، خسارت جانى و مالى وارد خواهد آمد « 1 » ، تضييع ناموس خواهد شد ؟
مسلّم است با دولت استبداديه طرف شدن ، با خانه نشستن و اين‌گونه احتياط كردن منافات دارد ، بايد احكام شرع را مجرى داشت و مقتضيات وقت را فهميد .
امروز انتشار عدل و مساوات بر هر مكلّفى فرض است ، اگر هزاران نفوس از براى پيشرفت اين مقصود مقدس تلف شود با رعايت احتياط سزاوار است و از براى اجراى اوامر شريعت و حفظ وطن عزيز هرچه پيش آيد از زحمت و مشقت به جاست .
چنانچه پيغمبران خدا و ائمهء هدى ، در اين راه از هيچ چيز مضايقه ننمودند ، ما هم بايد به طريقهء آنها سلوك نماييم . »
جناب شيخ از اعتراضات خود ساكت شد ، ديگران تصديق نمودند . بعد برخاستيم از خانه بيرون آمده ، وارد مسجد گوهرشاد شديم .
[ اشتهار خبر فوت جناب آقاى حاجى ميرزا حسين ]
[ اشتهار خبر فوت جناب آقاى حاجى ميرزا حسين ]
مجلس فاتحه برقرار بود ، ولى غير از ديوانيان و بعضى از اهل آستانه كسى در آن مجلس نبود و مردم خراسان مطلقا به خيال اجتماع و شورش و مطالبهء حقوق ملّى نبودند ، غير از عدهء قليلى از ترك‌ها و چند نفر از روضه‌خوانها و چند نفر از طلبه‌ها ، كسى در اين باب سخنى نمىگفت .
بعضى به خيال فراهم كردن آذوقه بودند و مىگفتند : « شاه مرده است ، مملكت بر هم خواهد خورد » . بعضى از ترس حكومت به خانه‌هاى خود مىرفتند كه مبادا در مجمعى باشند و سخنى گفته شود ، آنها مسؤول باشند . كسبه هم تماما در دكانهاى خود نشسته بودند و بسيارى را هم از هيچ طرف خبرى نبود .
بعد رفته‌رفته بعضى اخبار اشتهار يافت كه از طهران تلگرافات ديگر رسيده و جناب آقاى حاجى ميرزا حسين فوت نموده ، در مساجد و معابر مجلس فاتحه گذارده‌اند . مردم
( 1 ) . اصل : خواهد وارد آمد .