سه سال در دربار ايران ( فارسى ) — الصفحة ١٠٢

فصل سوم طهران - ارك و عمارات آن - وضع شهر

آن از قسمت پايين كم‌عرض‌تر است و اطراف آن به ارتفاع يك متر بر مجسمه‌هايى و در قسمت وسط بر دو ستون مارپيچى متكى است كه در زير يكى از آنها دو شير نشسته نهاده است .

روى تخت متكايى است كه آن را به ظرافت تمام مثل يك قطعهء قلاب‌كارى شده ساخته‌اند و در دو طرف آن دو ستون مارپيچ كلفتى است كه گويا آنها را قبلا براى مصرف ديگرى درست كرده بودند .

در دورادور تخت راهروى كم‌ارتفاعى است كه هر دو روى آن را با كتيبه پر كرده‌اند .

در پايه‌تخت سمت كناره‌اى كه باز است دو پله گذاشته‌اند كه پلهء زيرين بر دو شير خوابيده و پلهء بالا بر دو مجسمه از صور افسانه‌اى تكيه دارد .

قاليچهء كهنه‌اى كه لطافت بافت آن از حد وصف خارج مىنمايد و رنگ‌هاى آن با وجود دستبرد زمانه هنوز تناسب و جلايى خاص دارد در بالاى تخت پيشاپيش بالش گرد ضخيمى تقريبا به عرض تخت افتاده است . اطراف اين بالش را مرواريد دوخته و در انتهاى آن دو رشته مرواريد درشت‌ترى است كه در درشتى دانه كم‌نظيرند .

مرا در پشت اين تخت قدرى متمايل به پهلو قرار دادند تا تمام جزييات سلام را به خوبى ببينم . نزديك تخت پيش از آمدن شاه دو برادر اعليحضرت و پسر كوچكتر او كه طفلى صبيح بود و مرا به او معرفى كردند ايستاده بودند .

جلوى قصر يعنى در باغ دورادور حوض مستطيلى اعيان دولت و نمايندگان عالىرتبهء هر يك از طبقات قرار داشتند . نظاميان را به سهولت از كلاهشان مىشد شناخت . اين كلاه كه از پوست بخار است مثل كلاه ملى ايرانيان ديگر است با اين تفاوت كه كلاه نظامى كوتاه‌تر و به شكل استوانه است در صورتى كه ساير كلاه‌ها را مخروطى و بلندتر مىسازند .

صاحب منصبانى كه من ديدم نيم‌تنه‌اى از ماهوت آبى تيره به بردارند و درجاتشان يا به سبك نظام روسيه روى دوش يا به رسم اطريش بر يقهء نيم‌تنه‌شان دوخته شده .

روحانيون عمامه‌اى كه قالب سر ايشان است بر سر دارند و قبايشان معمولا روشن و يك‌پارچه است فقط سادات و حجاج عمامه‌هايى سبز يا سفيد به وضع خاص بر سر مىگذارند .